عوامل مؤثر بر طلاق در جامعه ایرانی؛ الگویابی با استفاده از روش دیمتل
نویسندگان
1 استاد گروه علوم اجتماعی دانشکده علوم انسانی دانشگاه کاشان
2 نویسنده مسئول: دکتری جامعه شناسی، مسائل اجتماعی، دانشگاه کاشان، کاشان، ایران.
3 دکتری جامعه شناسی، مسائل اجتماعی، دانشگاه آزاد تهران مرکز،تهران، ایران.
doi
چکیده
خانواده بستر تمام شئونات اجتماعی و خاستگاه افراد است که بهعنوان یکی از اصلیترین نهاد اجتماعی آشفتگی و آسیب بر آن و پدیده طلاق در گسترش مسائل اجتماعی بیتأثیر نخواهند بود. هدف از این پژوهش بررسی عوامل مؤثر بر طلاق در جامعه ایرانی؛ الگویابی با استفاده از روش دیمتل با رویکرد پیمایشی است. در این روش به رابطهی علی و معلولی میان عوامل مؤثر بر طلاق پرداخته شده است، بدین صورت که ابتدا با بررسی ادبیات تحقیق عوامل مؤثر بر طلاق شناسایی و سپس به منظور تبیین و ارزیابی روابط بین این عوامل از روش دیمتل استفاده شده است.جامعهی آماری این تحقیق را خبرگان و متخصصان در حوزهی اجتماعی و آشنا به حوزهی خانواده، در دانشگاه کاشان در سال ۱۴۰۰ تشکیل داده است. پرسشنامهی مذکور شامل ۹ عامل اصلی و ۳۱ عامل فرعی است و خبرگان و متخصصان به میزان تأثیر هر عامل نسبت به عامل دیگر امتیاز دادند. نتایج نشان داد که، مؤلفهی «عوامل اخلاقی» بیشترین اثرگذاری را بر سایر عناصر داراست، در مقابل «باورهای مذهبی» که کمترین مقدار را به خود اختصاص داده است، که به شدت تحت تاثیردیگر عناصر الگو قرار دارد و مهمترین عامل اثرپذیر شناسایی شد. مؤلفهی «عوامل روانی» بیشترین تعامل را با دیگر عوامل داشته است و در مرکز مدل قرارگرفته است. همچنین، از بین عوامل فرعی هم، خیانت، عدم آمادگی روانی برای ازدواج، ازدواج تحمیلی با ضریب تعیین 586/0 در رتبهی نخست، عدم تناسب سنی زوجین با ضریب تعیین 571/0 در رتبهی دوم، خیانت خانوادهها با ضریب تعیین 501/0 در رتبهی سوم، عدم ارضای نیازهای جنسی و فقدان خلق و خوی مناسب با ضریب تعیین 358/0 در رتبهی چهارم و عدم تناسبات اجتماعی و فرهنگی میان خانوادههای زوجین با ضریب تعیین 312/0 در رتبهی پنجم قرار دارد و بقیه ضرایب نیز در رتبههای بعدی قرار دارد.
