عوامل مؤثر بر شکل‏گیری ملاک‏های انتخاب ‏همسر در جوانان تحصیل‏کرده شهر ایلام؛ یک نظریه‏ زمینه‏ ای

نویسندگان

1 نویسنده مسئول: دانشیار، دکتری تخصصی مشاوره، گروه مشاوره، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.

2 استادیار، دکتری تخصصی مشاوره، گروه مشاوره، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.

3 کارشناس ارشدمشاوره خانواده،گروه مشاوره، دانشکده روانشاسی و علوم تربیتی،دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.

doi
چکیده

مطالعه حاضر با هدف ارائه یک نظریه زمینه‏ای در رابطه با عوامل مؤثر بر شکل‏گیری ملاک‏های انتخاب همسر انجام گرفته است. رویکرد این مطالعه کیفی و مشارکت‏کنندگان در تحقیق را ۲۴ نفر از جوانان در شرف ازدواج شهر ایلام تشکیل می‏دادند که در سال ۱۳۹۸ به مرکز مشاوره پیش از ازدواج مراجعه کرده بودند. این افراد به روش نمونه‏گیری هدفمند انتخاب و داده‏ها با استفاده از مصاحبه‏های نیمه‏ ساختار‏یافته جمع‏آوری شدند. جهت تحلیل داده‏ها از شیوه کدگذاری و طبقه‏بندی‏ سه ‏مرحله‏ای نظریه زمینه‏ای اشتراوس و کوربین استفاده گردید. نتایج این پژوهش نشان داد که مقولات خود‏انگاره و ارزش‏های فردی به‏عنوان شرایط علی، عوامل فرهنگی، عوامل خانوادگی، شرایط اقتصادی جامعه به‏عنوان شرایط زمینه‏ای، رسانه‏ها، تجارب ازدواج دیگران، تجارب فردی مستقیم و غیرمستقیم در تعاملات‏ اجتماعی، موقعیت ‏اجتماعی خود و اقتضائات ‏شغلی به‏عنوان شرایط مداخله‏گر، کسب مشورت از افراد با‏تجربه، بهره‏گیری از خدمات مشاوره و روانشناسی، مطالعه در زمینه روانشناسی و مشاوره به‏عنوان راهبردها و خودشناسی و آگاهی از عوامل سبب‏ساز یک ازدواج موفق نیز به‏عنوان پیامد این الگوی پارادایمی مشخص گردید. با توجه به تعدد و گستردگی مقولات تأثیر‏گذار بر شکل‏گیری ملاک‏ها، برنامه‏ریزان و سیاست‏گذاران این حوزه می‏بایست، تسهیلات لازم را برای برگزاری برنامه‏های آموزشی و ارائه خدمات ‏مشاوره‏ای فراهم نمایند تا زمینه افزایش آگاهی و بینش جوانان به‌منظور ارتقای کیفیت ازدواج فراهم آید.