تعیین ضریب آبگذری سرریز نوک اردکی با بکارگیری دریچه جانبی در شبکههای آبیاری
نویسندگان
1 گروه مهندسی آب دانشکده آب و خاک دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان،ۀ گرگان، ایران
2 دانشجوی کارشناسی ارشد سازههای آبی، گروه مهندسی آب، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
3 دانشیار گروه مهندسی آب دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
doi
چکیده
به دلیل کاربرد سرریزهای نوک اردکی در شبکههای آبیاری مطالعه روی آنها از اهمیت زیادی برخوردار است. در این تحقیق با انجام مطالعات آزمایشگاهی، الگوی جریان و ضریب آبگذری سرریز نوک اردکی برای حالتی که دریچه علاوه بر دماغه سرریز در بالهای جانبی آن هم تعبیه شده است، مورد مطالعه قرار گرفته است. همچنین در این تحقیق از نرمافزار Flow-3D جهت تحلیل هیدرودینامیکی و شبیهسازی الگوی جریان استفاده شده است. جهت کالیبراسیون نرمافزار نیز از دادههای سرعت اندازهگیری شده در مقاطع مختلف استفاده شده است. نتایج تحقیق نشان داد که وجود دریچه جانبی باعث شده نسبت آبگذری جریان نسبت به مدل بدون دریچه جانبی به طور میانگین تا 14 درصد افزایش یابد و با انحراف بخشی از جریان از طرفین سرریز میتواند باعث انتقال رسوبات تجمع یافته در بالادست سرریز شود. همچنین نتایج نشان داد که افزایش طول دریچههای واقع در بالهای جانبی نسبت به افزایش میزان بازشدگی آنها، تاثیر کمتری بر تغییر ضریب آبگذری دارد. مقایسه نتایج عددی و آزمایشگاهی نشان داد که نرمافزار Flow-3D به خوبی قادر است، پروفیل سطح آب و الگوی جریان را برای مدل ترکیبی سرریز- دریچه نوک اردکی شبیهسازی نماید. حداکثر خطای نسبی در محاسبه پروفیل سطح آب و سرعت طولی در شرایط هیدرولیکی مختلف (بازهی دبی 10 تا 30 لیتر بر ثانیه) به ترتیب 09/2 و 33/1 درصد بود.