مطالعه رابطه آرمانگرایی توسعه با تغییرات ساختار خانواده (موردمطالعه: شهر تبریز)
نویسندگان
1 استادیار، گروه جامعهشناسی، واحد بروجرد، دانشگاه آزاد اسلامی، بروجرد، ایران
2 نویسنده مسئول:دانشجوی دکتری، گروه جامعهشناسی، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران
3 استادیار گروه جامعهشناسی، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران.
doi
چکیده
طی سالهای اخیر ساختار خانواده تحت تأثیر عوامل مختلفی تغییر و تحولات متعددی را تجربه کرده است. گسترش فرایند آرمانگرایی توسعه یکی از این عوامل است که در این پژوهش به مطالعه رابطه آن با تغییرات ساختار خانواده پرداخته شده است. پژوهش حاضر بهصورت پیمایشی بین 600 نفر از افراد متأهل 18 سال به بالای ساکن شهر تبریز در سال 1399 صورت گرفته است. روش نمونهگیری، خوشهای چندمرحلهای میباشد. دادهها با استفاده از پرسشنامههای محققساخته آرمانگرایی توسعه و ساختار خانواده جمعآوری شدهاند. بهمنظور آزمون فرضیهها از ضریب همبستگی پیرسون و همبستگی کانونی استفاده شده است. یافتههای پژوهش حاکی از آن است که بین آرمانگرایی توسعه و تغییر ساختار خانواده و مؤلفههای آن (خانوادهگرایی، ازدواجگریزی، کاهش تمایل به فرزندآوری و توزیع قدرت) رابطه معناداری وجود دارد؛ یعنی ساختار خانواده تحت تأثیر گسترش آرمانگرایی توسعه به سمت افزایش ازدواجگریزی، کاهش تمایل به فرزندآوری (فرزندگریزی) و خانوادهگرایی و متوازن شدن توزیع قدرت در خانواده پیش رفته است. در بین این عوامل، ازدواجگریزی و کاهش تمایل به فرزندآوری اولین مؤلفههایی هستند که تحت تأثیر گسترش آرمانگرایی توسعه تغییر میکنند. برای تبدیل چالشها و تغییرات به وجود آمده (کاهش تمایل به فرزندآوری و خانوادهگرایی و افزایش ازدواجگریزی) به فرصت، نیازمند سیاستگذاری فرهنگی و اجتماعی و حمایت از خانواده در ابعاد مختلف هستیم.