بررسی شرایط دما-فشار-سیال گابروی ناحیه سیلوانا در جنوب ارومیه بر اساس شیمی بلورها

نویسندگان

1 دانشیار گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم‌پایه، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

doi
10.22084/nfag.2024.29637.1622
چکیده

در این نوشتار بر روی گابروی مرتبط با افیولیت سیلوانا در جنوب ارومیه تمرکز شده است. هدف از مطالعه، بررسی شیمی کانی-های تشکیل‌دهنده و احصاء اطلاعات از نحوه تشکیل این گروه سنگی با استناد به شیمی بلورها می‌باشد. گابروی منطقه سیلوانا به‌صورت توده‌ای درون واحدهای الترامافیک سرپانتینی شده در منطقه نفوذ کرده و به همراه سایر اجزاء افیولیت درون آمیزه رنگی در امتداد گسل اسبی بنار برونزد یافته است. گروه سنگی غالب از نوع گابرو تا هورنبلند گابرو بوده و فازهای اصلی آن شامل کلینوپیروکسن، آمفیبول، پلاژیوکلاز و کانیهای تیره می‌باشد. به‌علاوه مقادیری بیوتیت، تیتانیت، کلسیت و آپاتیت نیز در حد فرعی و متفرقه در سنگ‌ها دیده می‌شوند. نتایج تجزیه نقطه‌ای نشان می‌دهد ترکیب کلینوپیروکسن در این گابرو، دیوپسیدی، آمفیبول از نوع پارگازیتی-کرسوتیتی، پلاژیوکلاز آنورتیتی، کانی تیره ایلمنیتی و بیوتیت فلوگوپیتی بوده است. ترکیب شیمیایی دو فاز آمفیبول و کلینوپیروکسن معرف تشکیل این توده گابرویی در یک محیط فرافرورانشی/جلوی قوسی می‌باشد. همچنین فشاربخشی سیال اکسیژن/آب در ماگمای مولد بالا ارزیابی شده است. دمای تبلور آمفیبول در این گابروها 800 تا 1000 درجه سانتیگراد در فشار حدود 5 تا 8 کیلوبار و دمای تبلور برای کلینوپیروکسن 1150 درجه سانتیگراد در فشار پایین ارزیابی شده است.