تحقیق آزمایشی و کاربرد آن در توسعۀ دانش مدیریت
نویسندگان
1 استادیار، گروه مدیریت بازرگانی، دانشکدۀ مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری رشتۀ مدیریت سیستمها، رشتۀ مدیریت سیستمها، دانشکدۀ مدیریت و اقتصاد، دانشگاه جامع امام حسین(ع)، تهران، ایران
3 دانشجوی دکتری، رشتۀ مدیریت منابع انسانی، دانشکدۀ مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران
doi
10.47176/smok.2020.1155چکیده
محیط نهادها و کسب وکارها دائماً متلاطم و متغیّر است لذا بهرهگیری از شیوههای نوین جهت تولید و توسعۀ دانش مدیریتی امری غیرقابل اجتناب است. روش تحقیق آزمایشی یکی از روشهای تحقیق مهم جهت بررسی و بهبود مسائل سازمانی بوده و استفاده از آن در علوم اجتماعی و رفتاری مانند جامعهشناسی، روانشناسی، اقتصاد و مدیریت در سالهای اخیر رشد قابل توجهّی داشته است. تحقیقات آزمایشگاهی یکی از انواع اصلی تحقیقات آزمایشی هستند که در محیط کنترلشده آزمایشگاه، با هدف بررسی رابطۀ علّی و ضمن کنترل متغیرهای مزاحم اجرا میشوند. استفاده از این پژوهشها به توسعه دانش در شاخههای مختلف مدیریت شامل رفتار سازمانی، مدیریت منابع انسانی، تبلیغات و رفتار مصرفکننده، مدیریت عملیات رفتاری، راهبرد رفتاری و اقتصاد رفتاری انجامیده است. با وجود توسعۀ کاربردهای تحقیق آزمایشی در ادبیات مدیریت و انباشت دانش مرتبط در منابع بینالمللی، به نظر میرسد شناخت و استفاده از آن در پژوهشهای داخلی کمتر مورد توجّه قرار گرفته است. تحقیق حاضر قصد دارد با استفاده از منطق روش دلفی، مقولات و مفاهیم اصلی این روش تحقیق و کارکردهای آن در مدیریت را بازشناسد و با مرور نظاممند ادبیات موضوعی، مفاهیم احصاشده را تشریح نماید. مطابق یافتههای تحقیق 11 مقوله و بیش از 30 مفهوم مرتبط شناسایی شده که مقولات اصلی شامل چیستی پژوهش آزمایشی و انواع آن، دستکاری متغیّرها، کنترل، تکرار، اعتبار و اخلاق در پژوهش آزمایشی است. یافتههای این پژوهش از حیث شناخت و توسعۀ کاربردهای یک روششناسی نوین در تولید دانش مدیریت برای پژوهشگران و دانشمندان حوزههای مختلف مدیریت قابل بهرهبرداری است.
