بررسی جایگاه كارآفرینی در ضرب‌المثل‌های عربی: با رویكردی بلاغی

نویسندگان

1 استادیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه زابل، دانشکدة ادبیات و علوم انسانی، ایران، زابل.

2 دانشیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه زابل، دانشکدة ادبیات و علوم انسانی، ایران، زابل.

3 دانشجوی دکترا گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه حکیم سبزواری، دانشکده الهیات و معارف اسلامی.ایران. سبزوار

doi
10.22034/iaall.2022.160916
چکیده

در جهانی كه پیوسته در حال رشد و تحول است، مقولة كارآفرینی نقشی مهم در جریان توسعة جوامع دارد. این مقوله یكی از محورهای موردتأكید در فرهنگ عامیانه و ادبیات شفاهی به‌شمار می‌آید. ضرب‌المثل نمونه‌ای برجسته از فرهنگ عامیانه است كه با ساختاری كوتاه و آهنگین و برگرفته از داستانی عامیانه به پدیده‌های مختلف جامعه اشاره دارد. در برخی از ضرب‌المثل‌های عربی به مهم‌ترین شاخص‌های كارآفرینی همچون سخت‌كوشی، خردمندی، مسئولیت‌پذیری، فردگرایی، فرصت‌طلبی و درآمدزایی اشاره می‌شود كه این امر بر اهمیت پژوهش در این موضوع می‌افزاید. در پژوهش حاضر تلاش می شود با تكیه ‌بر روش توصیفی- تحلیلی، مقولة كارآفرینی در 200 ضرب‌المثل منتخب عربی موردبررسی قرارگیرد و مهم‌ترین جهت‌گیری‌های بلاغی آن‌ها استخراج گردد. نتایج نشان می‌دهد فراوانی بالای شاخصة سخت‌كوشی (32%) و خردمندی (23%) در ضرب‌المثل‌های مورد بحث، بیانگر اهمیت كار و تلاش توأم با خرد و عقل در میان عرب‌هاست. از منظر بلاغت نیز فراوانی بالای جهت‌گیری توصیفی (47%) و انگیزشی (34%) نشان‌دهندة توسعة جامعة عرب در توضیح و تبیین شرایط كاری برای مخاطب و ایجاد انگیزه‌ در وی و تشویق به تلاش مداوم و پرهیز از تنبلی و سُستی است.