بررسی مقایسه‌ای مدل متداول و واسنجی شده شماره منحنی در برآورد سیلاب و رواناب (حوضه‌های مورد مطالعه: گالیکش، تمر، وطنا، کچیک و نوده در استان گلستان)

نویسندگان

1 گروه مهندسی آب دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

2 عضو هیئت علمی و دانشیار گروه علوم و مهندسی آب دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

3 دانش آموخته کارشناسی ارشد ، گروه مهندسی آب دانشکده مهندسی آب و خاک، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

4 گروه مهندسی آب دانشکده آب و خاک دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان،ۀ گرگان، ایران

doi
چکیده

مدل متداول شماره منحنی (SCS-CNT) که بر اساس کاربرد جدول پیشنهادی توسط سازمان حفاظت خاک آمریکا (SCS) است به طور گسترده­ای توسط محققین و مهندسین مورد استفاده قرار می­گیرد. لیکن ممکن است ویژگی­های حوضه آبریز مورد بررسی کاملا متفاوت با شرایط استخراج مدل SCS-CNT باشد. واسنجی مدل شماره منحنی (SCS-CNC) می­تواند یک راه حل در این زمینه باشد. در این مطالعه، 37 رویداد بارش - رواناب در پنج حوضه آبریز تمر، گالیکش، نوده، وطنا و کچیک (به­ترتیب با مساحت­های 1527، 45/401، 65/789 ، 77/10 و 36 کیلومترمربع) در استان گلستان مورد بررسی قرار گرفت و از 14 رویداد برای مقایسه مدل­های SCS-CNT و SCS-CNC استفاده گردید. مقایسه نتایج بر اساس معیارهای آماری ریشه میانگین مربعات خطا (RMSE)، ناش - ساتکلیف (NSE) و خطای برآورد دبی اوج (PEP)  صورت گرفت. معیارهای RMSE و NSEدر 79% موارد بهبود دقت برآورد هیدروگراف و معیار PEP در 86% موارد بهبود دقت برآورد دبی اوج در مدل SCS-CNC نسبت به مدل SCS-CNT را تایید کردند. مدل­های SCS-CNC و SCS-CNT به ترتیب در 8 و 7 رویداد منجر به کم­برآوردی و در 6 و 7 رویداد موجب بیش­برآوردی دبی اوج شده­اند. نتایج موید آن است که کاربرد مدل واسنجی شده شماره منحنی موجب بهبود نتایج شبیه­سازی در پنج حوضه مورد مطالعه شده است.

کلیدواژه‌ها