توسعه یک مدل ریاضی مکانیابی- موجودی در طراحی شبکه لجستیک یکپارچه مستقیم/ معکوس تحت عدم قطعیت تقاضا و برگشتی با سطوح ظرفیت چندگانه
نویسندگان
1 گروه مهندسی صنایع، دانشکده مهندسی، دانشگاه الزهرا، دانشکده فنی، تهران، ایران
2 گروه مهندسی صنایع، دانشکده مهندسی صنایع و مکانیک، دانشگاه آزاد اسلامی، شعبه قزوین، قزوین، ایران
doi
چکیده
اﻣﺮوزه ﻣﺤﯿﻂ ﺗﺠﺎری رﻗﺎﺑﺘﯽ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﻫﻤﮑﺎری ﻓﺰاﯾﻨﺪه ﻣﯿﺎن شرکتها بهعنوان اﻋﻀﺎی شبکه زﻧﺠﯿﺮه تأمین شده اﺳﺖ. در اﯾﻦ زﻣﯿﻨﻪ، طراحی شبکه ﻟﺠﺴﺘﯿﮏ زنجیره تأمین ﺑـﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـه ﺗﺄﺛﯿﺮ آن بر کارایی و ﭘﺎﺳﺨﮕﻮﯾﯽ زﻧﺠﯿﺮه از موضوعات مهم استراتژیک بهشمار میرود. ﻋﻼوهﺑﺮ اﯾﻦ، در سالهای اﺧﯿﺮ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﺴـﺎﺋﻞ زیستمحیطی، اﻟﺰاﻣﺎت ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ و نیز منافع اﻗﺘﺼـﺎدی توجه خاصی بر لجستیک معکوس صورت گرفته است. در این مقاله ﺑـﻪ اراﺋﻪ ﯾﮏ ﻣﺪل مکانیابی- موجودی و از نوع برنامهریزی ﺧﻄﯽ ﻋﺪد ﺻـﺤﯿﺢ آﻣﯿﺨﺘـﻪ احتمالی برای طراحی ﯾﮑﭙﺎرﭼـﻪ ﺷـﺒﮑﻪ ﯾـﮏ زنجیره تأمین حلقه بسته ﭼﻨﺪ کالایی و چند دورهای با در نظر گرفتن سطوح ظرفیت چندگانه پرداخته میشود. همچنین برای انطباق شبکه لجستیک مورد نظر با دنیای واقعی، مقدار تقاضای مشتریان و بالطبع مقدار برگشتی تحت عدم قطعیت و بهصورت تصادفی در نظر گرفته شدهاند. با توجه به اینکه مسئله مکانیابی تسهیلات با ظرفیت محدود در این تحقیق بهدستة مسائل سخت تعلق دارد، لذا برای حل آن به ارائه دو روش فرا ابتکاری مبتنیبر الگوریتم زنبورها و الگوریتم ژنتیک پرداخته و مقایسه جوابهای این دو روش براساس مسائل عددی طراحی شده صورت گرفته است. از نظر مقدار تابع هدف، عملکرد الگوریتم ژنتیک بهطور متوسط 6/11درصد پایینتر از زنبور عسل بوده و از منظر زمان حل عملکرد الگوریتم زنبور عسل به میزان قابل ملاحظهای (به طور متوسط نزدیک به 5 برابر) پایینتر از الگوریتم ژنتیک است.