بررسی استعاره‌های بصری و چندوجهی در پوسترهای عربی اربعین حسینی بر اساس رویکرد شناختی فورس‌ویل

نویسندگان

1 استادیار گروه زبان و ادبیات عربی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، ایران، تبریز

2 دانشیار گروه زبان و ادبیات عربی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، ایران، تبریز

3 دانشجوی دکترای گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، ایران، تبریز

doi
10.22034/iaall.2022.151887
چکیده

توسعۀ نظریۀ استعارۀ شناختی توسط لیکاف و جانسون، تحقیقات زیادی در مورد استعاره ایجاد کرد و توسط فورس‌ویل با پژوهش در مورد استعارۀ بصری و چندوجهی دنبال شد. این مطالعه در یک روش توصیفی- تحلیلی به ارزیابی تناسب شیوۀ فورس‌ویل برای تحلیل پوسترهای عربی اربعین، بیان شباهت مبدا و مقصد در استعاره‌های چندوجهی، در جهت انتقال مفاهیم فرهنگی و ارزشی از طریق ترکیبی از تصویر و متن می‌پردازد که هدفش ایجاد انگیزۀ شناختی برای اربعین است. بدین‌منظور با بررسی سی ­پوستر با محتوای اربعین در خبرگزاری‌ها، سه‌پوستر حاوی مفاهیم استعاری، انتخاب و سپس به لحاظ تطابق مفهوم استعاری در سطح کلام و تصویر، به بررسی پوسترها پرداخته شده است. یافته‌های پژوهش نشان می­دهد پوسترهای تبلیغاتی اربعین، دارای ساز و کارهای شناختی استعاره، مجاز و طرح‌واره‌های تصویری هستند؛ همگی هم اجزای تصویری و هم زبانی دارند که در ارتباط و مکمل یکدیگرند. در پوسترها، متن بیش از آن‌که کارکردی صرفا تثبیتی داشته باشد، کارکردی تقویتی دارد. علاوه بر اطلاعات زبانی، اطلاعاتی دیگر از جنس همان تصاویر به‌همراه بافت فرهنگی به تثبیت عوامل در تصاویر کمک می‌کنند.