فشار و دما سنجی سنگ‌های ماگمایی چلوان با استفاده از کانی‌های آمفیبول، بیوتیت، پلاژیوکلاز، پیروکسن، شمال شهرکرد، پهنه سنندج- سیرجان

نویسندگان

1 استادیار گروه زمین‌شناسی، دانشگاه پیام‌نور، تهران، ایران

doi
10.22084/nfag.2025.31268.1683
چکیده

منطقه مورد مطالعه در 45 کیلومتری شمال شهرکرد و در نزدیکی روستای چلوان در بخش میانی پهنه ‌ساختاری سنندج- سیرجان واقع‌ شده است. ستون چینه‌شناسی منطقه عبارت‌اند از: کربناته‌های کرتاسه، شیل‌ها و ماسه‌سنگ‌های ژوراسیک، و سنگ‌های ولکانیک. مطالعات پتروگرافی سنگ‌های ‌ولکانیکی ‌دال بر حضور سنگ‌های آذرین تیپ آندزیت، آندزیتیک بازالت و بازالت با کانی‌های اصلی الیوین، پیروکسن، پلاژیوکلاز و آمفیبول، همراه با بیوتیت و کانی‌های فرعی اسفن، آپاتیت و کدر که دارای بافت غالب میکرولیتیک پورفیری و پورفیری هستند. نتایج آنالیز شیـــمی فنوکریست‌های پیروکسن دال بر حضور پیروکسن‌های نوع اوژیت با طیف ترکیب شیــمیایی Fs 12.52-17.38 En 42.71-Wo 36.92 – 39.67 .است که در طیف دمای 1200 تا 1300درجه سانتی‌گراد و گستره فشار 6 تا 10 کیلوبار تشکیل شده‌اند.. آمفیبول‎ها چلوان از نوع منیزیوهورنبلندهای هستند که در فشار 7/2 تا 5 کیلوبار و دمای 720 تا 800 درجه سانتیگراد تبلور یافته‌اند میکاهای این منطقه از نوع منیزیو بیوتیت‌های اولیه ماگمایی هستند که در دمایی580 تا 680 درجه سانتیگراد تشکیل شده‌اند و ترکیب پلاژیوکلازها از اولیگوکلاز تا لابرادوریت در نوسان بوده و دال بر دمای تبلور 700 تا800 درجه سانتی‌گراد هستند. تلفیق داده‌های انالیز شیمی کانی‌ها سنگ‌های آذرین چلوان به موقعیت تکتونیکی ماگمای کالکوآلکالن اشاره دارد که در یک زون در حال فرورانش تشکیل شده‌اند.