نقش میانجی سرعت پردازش و فهم کلامی در رابطه بین حافظه فعال و آگاهی واج‌شناختی با خواندن دانش آموزان مبتلا به اختلال خواندن

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه روان‌شناسی، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران

2 گروه روان‌شناسی، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران (نویسنده مسئول)

3 گروه روان‌شناسی، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران

doi
10.22038/mjms.2022.21804
چکیده

مقدمه: اختلال یادگیری یک اختلال عصبی رشدی ناتوان‌کننده در کودکان است. ازاین‌رو هدف اصلی پژوهش حاضر بررسی نقش میانجی سرعت پردازش و فهم کلامی در رابطه بین حافظه فعال و آگاهی واج‌شناختی با خواندن دانش آموزان مبتلابه اختلال خواندن بود.روش کار: جامعه آماری این پژوهش توصیفی-همبستگی شامل کلیه دانش آموزان مبتلا به اختلال یادگیری خاص از نوع خواندن انتهای پایه اول تا پایه پنجم دبستان نواحی هفت‌گانه مشهد و مراجعه‌کننده به مراکز ویژه مشکلات یادگیری آموزش‌وپرورش شهر مشهد در سال تحصیلی 99-1398 بود. صد و پنجاه دانش‌آموز مبتلا به اختلال یادگیری خاص از نوع خواندن که به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند، نمونه پژوهش را تشکیل دادند. شرکت‌کنندگان آزمون خواندن و نارساخوانی (نما)، آزمون آگاهی واج‌شناختی و مقیاس هوشی وکسلر کودکان-چهار را تکمیل کردند. از نرم‌افزارهای آماری SPSS و لیزرل و همچنین روش تحلیل مسیر برای تحلیل داده‌های پژوهش استفاده شد.نتایج: نتایج نشان داد که بین حافظه فعال، آگاهی واج‌شناختی، سرعت پردازش، فهم کلامی و خواندن دانش آموزان مبتلا به اختلال خواندن رابطه وجود دارد. همچنین مدل مربوط به نقش میانجی سرعت پردازش و فهم کلامی در رابطه بین حافظه فعال و آگاهی واج‌شناختی با خواندن دانش آموزان مبتلابه اختلال خواندن از برازش مطلوبی برخوردار است.نتیجه‌گیری: سرعت پردازش و فهم کلامی میانجی رابطه بین حافظه فعال و آگاهی واج‌شناختی با خواندن دانش آموزان مبتلا به اختلال خواندن هستند؛ ازاین‌رو توجه به این فرایندها و مداخلات مرتبط با آن‌ها می‌تواند به بهبود اختلال خواندن دانش آموزان کمک کند.