واكاوی طرحوارههای ناسازگار اولیه در رمان "بريد الليل" از هدی بركات براساس نظریۀ جفری یانگ
نویسندگان
1 دانشجوی دكترای گروه زبان و ادبیات عربی، دانشگاه فردوسی مشهد، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، ایران، مشهد
2 دانشیار گروه زبان و ادبیات عربی، دانشگاه فردوسی مشهد، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، ایران، مشهد.
3 استاد گروه زبان و ادبیات عربی، دانشگاه فردوسی مشهد، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، ایران، مشهد
4 استادیار گروه زبان و ادبیات عربی، دانشگاه فردوسی مشهد، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، ایران، مشهد.
doi
چکیده
"برید اللیل"، رمان برگزیدۀ بوكر عربی، روایت پریشانحالی شخصیتهای روانرنجوری است كه در كش و قوس جنگهای داخلی لبنان و مهاجرتهای اجباری، درگیر روانپریشیهای متعددی گردیدهاند. بركات در این رمان به خوبی توانسته است بازخوردهای روانكاوانۀ افراد جامعهاش را با دقتی شگرف به تصویر بكشد. این نحوۀ پرداخت شخصیتها، ضرورت انجام پژوهشی با رویكرد روانشناختی را تبیین میكند. در پژوهش حاضر كه به شیوۀ تحلیل محتوا صورت گرفته است، برآنیم تا با چنین رویكردی و با توجه به نظریۀ طرحواره درمانی جفری یانگ، از دلایل شكلگیری طرحوارههای ناسازگار اولیه در وجود سه شخصیت این رمان پرده برداریم و راهبردهای برونرفت آنان از این طرحوارهها را بررسی كنیم. نتایج پژوهش حاكی از آن است كه: فقدان الگوهای كارآمد، بستری مناسب را برای پدیدآیی طرحوارههای ناسازگار اولیه در روان شخصیتهای مذكور فراهم آورده است. استیصال این شخصیتها در برابر طرحوارههای غیرشرطی محرومیت هیجانی، بدرفتاری و وابستگی، موجب پناه بردن آنان به طرحوارهای شرطی اطاعت و ایثار گردیده است. همۀ این شخصیتها در نهایت برای رویارویی با طرحوارههای غیرشرطی خویش به سبك جبران افراطی روی آوردهاند.
