صرف و نحو ابزار سنجگی متن و یا توصیف

نویسندگان

1 دانشیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه علامه طباطبایی

doi
چکیده

ابزار زبان و تکنیک‌های ارائه جمله که در قالب قواعد صرف و نحو انجام می‌گیرد ازجمله مهم‌ترین عناصر در فرآیند فهم متن به شمار می‌روند. آنآن‌که در این زمینه پایبند مطالعات سنتی هستند از صرف و نحو حداقل توانایی‌هایش را طلب می‌کنند و آنآن‌که دل درگرو مطالعات مدرن بسته‌اند، یا به‌طورکلی آن را به کنار می‌نهند و ‌از دلالت‌‌های آن با بی‌توجهی عبور ‌‌می‌کنند و یا تنها اجازه ورود سوسویی ضعیف از آن را در عرصه فهم متن می‌دهند! در این نوشتار از این می‌گوییم که ماهیت صرف و نحو با سنجگی و تحلیل درآمیخته است؛ تقلیل این پتانسیل و‌ محدود کردنش به تعیین حرکت‌‌های إعرابی و یا تقویت مهارت‌های زبانی یعنی محروم کردن مخاطب از کارکرد اصلی این ابزار زبانی! با تغییر این رویکرد معرفتی، منابع آموزشی و‌ روش تدریس و ارزیابی‌ها و انتظارات ما نیز از این مادّه، دستخوش تغییر اساسی ‌‌می‌شود. صرف و نحو یک شبکه به‌هم‌پیوسته است که در آن «معنی»، «مراد»، «مقام» و‌«متن» ستون‌‌های آن محسوب ‌‌می‌شوند.