واكاوي سطح پويایي محتوا در مجموعة «العربية بين يدﻳﻚ» بر اساس الگوی ويليام رومی

نویسندگان

1 دانش‌آموختة دکتری زبان و ادبيات عربی، دانشگاه يزد

2 استاديار گروه زبان و ادبيات عربی، دانشگاه يزد

doi
چکیده

از گذر تحليل انتقادی محتوای هر کتاب درسی، میزان هدفمندی محتوای کتاب و هماهنگی اهداف آموزشی آن با توانمندی فراگيران در ترازوی نقد و بررسی قرار می­گیرد و از آنجا که شناسایی نقاط قوت و ضعف محتوای آموزشی برای تولید دانش و بهره­برداری از آن در عمل، حائز اهمیت است، می­توان به ضرورت ارزیابی محتوای کتاب­های درسی پی برد تا فرصتی برای تأليف کتاب­هایی هدفمند در جهت تحقّق برنامه­های آموزشی فراهم گردد و به تبع آن تأثیرات مثبتی در فرايند آموزش مشاهده شود؛ از اين رو در جستار حاضر، مجموعة سه جلدی «العربية بين يدﻳﻚ» که یکی از منابع مهم و شناخته شدة آموزش زبان عربی به شمار می‌رود، بر اساس الگوی ويليام رومی ارزیابی گرديد. روش تحقیق در پژوهش پیش رو، توصیف و تحليل انتقادی و کيفی محتوا است و واحدهای تحليل شامل جملات متنِ دروس، تمارین و تصاویر کتاب می­شود. نتایج نشان می­دهد متون کتاب مورد بحث به صورت غيرفعّال ارائه شده است و ذهن زبان­آموزان را درگیر نمی­کند، درحالی­که تمارین و تصاویر مندرج در برخی جلدها، حالت پويا دارد و زمينه را جهت کنکاش ذهنی زبان­آموزان و تقویت قوّة تحليل و پرسشگری آن­ها فراهم می­سازد. پس از بررسی و مقایسة کلّی سیر تحوّل و پویایی محتوای کتاب نیز روشن گرديد که تمارین تنها در جلد دوّم نسبت به جلد اوّل به سمت پویایی گرایش دارد، امّا این سیر صعودی به سوی فعّال شدن، در متون و تصاویر جلد دوّم و سوّم کتاب دیده نمی­شود.