فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

چکیدهپژوهش حاضر با بهره‌گیری از روش‌های علم‌سنجی و تحلیل واژگانی، به ترسیم نقشه علمی حوزه حکمرانی مواد مخدر بر اساس 752 مقاله علمی-پژوهشی خارجی پرداخته است که در بازه زمانی سال‌های 2014 تا 2025 در پایگاه علمی Science Direct نمایه شده‌اند. هدف اصلی این مطالعه، شناسایی و تحلیل ساختار مفهومی و شبکه‌های موضوعی در حوزه حکمرانی مواد مخدر است تا از این طریق، درک بهتری از روندها، مفاهیم کلیدی و ارتباطات بین مفاهیم در این حوزه فراهم شود. برای دستیابی به این هدف، از نرم‌افزارهای اکسل و VOSviewer به‌منظور تجزیه و تحلیل داده‌ها، آماده‌سازی اطلاعات و ترسیم نقشه‌های علمی استفاده شده است. در این پژوهش، داده‌های مربوط به مقالات از پایگاه Science Direct استخراج و پس از پالایش و آماده‌سازی، مورد تحلیل قرار گرفتند. با استفاده از روش‌های علم‌سنجی، شبکه‌های مفهومی و ارتباطات بین واژگان کلیدی بررسی شدند. هدف هدف این پژوهش، شناسایی و تحلیل ساختار مفهومی و شبکه‌های موضوعی در حوزه حکمرانی مواد مخدر از طریق روش‌های علم‌سنجی و تحلیل واژگانی است، تا تصویری جامع از روندها، مفاهیم کلیدی و ارتباطات مفهومی در این حوزه ارائه گردد.روش‌شناسی این مطالعه با بهره‌گیری از داده‌های 752 مقاله علمی-پژوهشی نمایه‌شده در پایگاه Science Direct طی سال‌های 2014 تا 2025، و با استفاده از نرم‌افزارهای اکسل و VOSviewer، به تحلیل شبکه‌ای واژگان کلیدی و ترسیم نقشه علمی حوزه حکمرانی مواد مخدر پرداخته است.یافته‌ها از میان 118 کلیدواژه مرتبط، 10 واژه به‌عنوان واژگان هسته و 4 واژه به‌عنوان واژگان نزدیک به هسته شناسایی شدند. واژگان «حکمرانی»، «آسیب‌های اجتماعی»، «اعتیاد»، «مواد مخدر» و «حکمرانی مواد مخدر» از پرتکرارترین و پراهمیت‌ترین کلیدواژه‌ها بودند. همچنین، چهار خوشه موضوعی اصلی در حوزه حکمرانی مواد مخدر شناسایی گردید که هر کدام نشان‌دهنده جهت‌گیری خاصی در مطالعات این حوزه هستند، از جمله رویکردهای اجتماعی، سیاست‌گذاری و پیشگیری.نتیجه‌گیری یافته‌ها نشان می‌دهند که در سال‌های اخیر، گرایش پژوهش‌ها به سوی مفاهیمی چون پیشگیری، کاهش آسیب و بهبود سیاست‌های حکمرانی افزایش یافته است. این مطالعه با ترسیم ساختار مفهومی حوزه مذکور، به شناسایی شکاف‌های پژوهشی و جهت‌دهی به مطالعات آینده کمک می‌کند.کاربرد نتایج می‌تواند مورد استفاده سیاست‌گذاران، پژوهشگران و برنامه‌ریزان برای طراحی راهبردهای مؤثرتر در کنترل و مدیریت اعتیاد قرار گیرد و زمینه‌ساز توسعه همکاری‌های بین‌رشته‌ای و پژوهش‌های کاربردی شود.