فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

امروزه رشد شهرنشینی در کشورهای درحال‌توسعه، بیشتر از کشورهای توسعه‌یافته است. رشد گستردۀ جمعیت شهری و مهاجرت گسترده به شهرها، به‌ویژه در کشورهای درحال‌توسعه، چالش‌های متعددی را برای برنامه‌ریزی شهری و تأمین رفاه اجتماعی ایجاد کرده است. در این میان، حاشیه‌نشینی به‌عنوان یکی از پیامدهای این رشد شتابان، با خود مشکلات اقتصادی و اجتماعی فراوانی را به همراه دارد که نیازمند توجه جدی مسئولان و سیاست‌گذاران است. در کشور ایران، پس از پیروزی انقلاب اسلامی و به دنبال آن، وقوع 8 سال جنگ تحمیلی، تغییراتی در شرایط ساختاری کشور رخ داده است و همین امر سبب رشد بی‌رویه شهرها و حاشیه‌نشینی گردیده و اقتصاد و اجتماع افراد را در این مناطق تحت تاثیر خود قرار داده است. هدف از این پژوهش، تحلیل تأثیرگذاری شاخص‌های حاشیه‌نشینی بر فقر شهری در محلات حاشیه‌نشین شهر مشهد است. نوع تحقیق کاربردی و روش مورد استفاده توصیفی- تحلیلی و برای گردآوری داده‌ها و اطلاعات از روش‌های کتابخانه­ای و میدانی(پرسشنامه) استفاده شده است. جامعۀ آماری این تحقیق شامل شهروندان است که براساس فرمول کوکران­، 196 پرسشنامه در محلات حاشیه نشین شهر مشهد به صورت تصادفی پخش شده است. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها و اطلاعات از آمارهای توصیفی و استنباطی(همبستگی و رگرسیون چند متغیره) و مدل وایکور استفاده شده است. نتایج بررسی روند یافته‌های توصیفی جامعۀ تحقیق نشان می‌دهد که شاخص اقتصادی از دلایل اساسی و بنیادی است که شهروندان حاشیه‌نشین به آن اذعان کردند. همچنین یافته­های تحقیق نشان داد که همبستگی قوی بین شاخص­های فقر و حاشیه‌نشینی وجود دارد، اما شدت ارتباط در بین 4 شاخص اقتصادی با میزان (845/0)، اجتماعی با میزان(821)، زیست‌محیطی با میزان (562/0) و کالبدی با میزان (689/0) است. همچنین پیش‌بینی مدل برازش رگرسیونی نشان می­دهد که شاخص­های حاشیه‌نشینی 726­/0 تأثیرگذاری بر متغیر وابسته (افزایش فقر) را در محلات حاشیه‌نشین­ شهر مشهد تبیین می‌کند.