فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تعاونی‌های روستایی همواره به‌عنوان نهادهایی که پشتیبان توسعه هستند، همگام با سیاست‌های دولت در بهبود زندگی، وضعیت تولید، ارائۀ خدمات، ارتقاء سطح درآمد و وضعیت اجتماعی جوامع محلی نقش مؤثری ایفا می‌نمایند. در این بین مشکلاتی در مسیر توسعۀ این نهادها وجود دارد که باید برطرف شوند. این مقاله با هدف بررسی و ارزیابی تفاوت‌های ادراکی ذی‌نفعان روستایی از موانع توسعۀ تعاونی‌ها در چهار منطقۀ کلان برنامه‌ریزی استان گیلان براساس سند آمایش سرزمین است. جامعۀ آماری این تحقیق شامل کلیۀ متخصصین، کارشناسان و اعضای تعاونی‌های روستایی است که شامل 23 نفر از متخصصان، 18 نفر از کارشناسان ادارات کار، تعاون و رفاه اجتماعی شهرستان‌های استان گیلان و 236 نفر از اعضای تعاونی‌های روستایی استان می‌شود. داده‌های به‌دست آمده با استفاده از آزمون‌های توصیفی و استنباطی مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفته است. نتایج حاصل از آزمون فریدمن به‌ترتیب پنج مؤلفۀ اقتصادی (58/3) نهادی – مدیریتی(00/3)، قوانین(87/2)، آگاهی(86/2) و اجتماعی – فرهنگی(69/2) را از مهم‌ترین موانع توسعۀ تعاونی‌ها معرفی می‌کند. همچنین نتایج به‌دست آمده براساس آزمون دوجمله‌ای نشان می‌دهد که بیش از 50 درصد پاسخ‌دهندگان اعتقاد داشتند که موانع مذکور در توسعۀ تعاونی‌های روستایی نقش داشته‌اند، اما بین سطح ادراک جامعۀ نمونه ازمقولات پنجگانه (موانع و چالش‌های شناسایی) در سه گروه پرسش‌شوندگان براساس تقسیم‌بندی نواحی چهارگانه کلان برنامه‌ریزی که در طرح آمایش سرزمین استان گیلان پیشنهاد شده است، تفاوت معناداری در هریک از این نواحی چهارگانه غربی، مرکزی، شرقی و جنوبی استان گیلان وجود دارد. یافته‌ها حاکی از آن است که برای تدوین راهبردهای توسعه‌ای مؤثر، اولویت‌بندی این موانع و توجه به تفاوت‌های فضایی-منطقه‌ای در ادراک ذی‌نفعان امری ضروری به نظر می‌رسد.