بررسی توزیع مکانی بارش آینده در دشت نهاوند، استان همدان

نویسندگان

1 دانشجوی دکترا، گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان، ایران

2 دانشیار گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان، ایران

3 استاد گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان، ایران

doi
10.22084/nfag.2024.28637.1593
چکیده

افزایش دمای کره زمین موجب می­گردد اقلیم­ها دچار تغییر و دگرگونی در سطحی گسترده شوند که سبب بروز تغییراتی در زمان و مکان بارش می­شود. در این تحقیق بارش هفت ایستگاه هواشناسی برزول، فارسبان، فیروزان، گیان، گوشه سدوقاص، سینوپتیک و وراینه دشت نهاوند استان همدان در غرب ایران طی دوره 2020-1994 به­ صورت روزانه از سازمان مربوطه تهیه گردید. سپس با استفاده از مدل تغییر اقلیم LARS-WG6.0 تحت دو سناریو RCP4.5 و RCP8.5 طی چهار دوره زمانی 2040-2021، 2060-2041، 2080-2061 و 2100-2081 بارش پیش­بینی گردید. نتایج توزیع مکانی بارش به­صورت میانگین سالانه دوره مورد بررسی توسط نرم­افزار Arc GIS10.3 رسم گردید. نتایج کالیبراسیون مدل LARS-WG6.0 برای پیش­بینی بارش در منطقه میزان ضریب همبستگی بالای 94/0 و خطای nRMSE کمتر از 10 درصد را نشان می­دهد، که گواه دقت بالای این مدل در پیش­بینی بارش در منطقه است. نتایج توزیع مکانی بارش تحت دو سناریو و 4 دوره زمانی با استفاده از نرم­افزار Arc GIS10.3 نشان­دهنده آن است که سناریو RCP4.5 مقدار بارش را برای دوره 2060-2041 نسبت به سناریو RCP8.5 کمتر پیش­بینی کرده است و در سه دوره مورد بررسی دیگر میزان بارش تحت سناریو RCP4.5 بیشتر از سناریو RCP8.5 می­باشد. تحت دو سناریو و چهار دوره زمانی مورد بررسی همچنین در بین هفت ایستگاه مورد مطالعه ایستگاه برزول بیشترین درصد افزایش بارش را نسبت به دوره پایه دارد. تحت سناریو RCP8.5 نیز در دوره 2080-2061 میزان میانگین بارش دوره نسبت به دوره پایه کاهشی است (13/3 درصد)، بیشترین درصد کاهش متعلق به ایستگاه گوشه سدوقاص با میزان 99/7 درصد است.

کلیدواژه‌ها