برنامهریزی آبیاری ذرت بر اساس اختلاف دمای آسمانه گیاهی و هوا
نویسندگان
1 دانشیار پژوهش بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان شرقی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تبریز، ایران
doi
چکیده
برای برنامهریزی آبیاری گیاهان، از رطوبت خاک، متغیرهای جوّی و سنجشهای گیاهی و یا ترکیب این اندازهگیریها استفاده میشود. بهمنظور تعیین زمان مناسب آبیاری گیاه ذرت بر مبنای اختلاف دمای آسمانه گیاهی و هوا، آزمایشی در مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان شرقی (خسروشهر)، در قالب طرح بلوک کاملاً تصادفی با تیمارهای آزمایشی آبیاری کامل (T1)، آبیاری محدود با آبیاری کامل در دوره خمیری (T2)، آبیاری محدود با آبیاری کامل در دوره گلدهی (T3)، آبیاری محدود با آبیاری کامل در دوره گلدهی و خمیری (T4) گیاه ذرت سینگل کراس 704 در سه تکرار انجام شد. آبیاری محدود به صورت جویچههای یکدرمیان اعمال شد. دمای پوشش سبز گیاه به کمک دماسنج مادون قرمز و دمای تر و خشک هوا با دماسنجهای تر و خشک اندازهگیری شد. با محاسبه اختلاف دمای آسمانه گیاهی و دمای هوا (Tc-Ta)، فاصله خطوط تنش کمبود حداکثر و حداقل برای گیاه مشخص گردید. با استفاده از مقادیر کمبود فشار بخار و اختلاف دمای آسمانه گیاه و هوا، معادله خطهای مبنای پائین برای تیمارهای یاد شده تعیین شد. میانگین اختلاف دمایی در خط مبنای بالا برابر 7/4 درجه سانتیگراد به دست آمد. بر اساس تغییرات اختلاف دمای آسمانه گیاهی و هوا، کمبود فشار بخار و شیب فشار بخار واقعی، یک مجموعه نمودار به عنوان راهنمای مهندسی در برنامهریزی آبیاری ذرت در منطقه یا مناطق با اقلیم و شرایط مشابه ارائه شد.