رابطه دبی اشل بدون بعد در دریچه های قوسی با جریان آزاد1

نویسندگان

1 عضو هیات علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی فارس

2 استادیار بخش آبیاری، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز

doi
چکیده

مدیریت صحیح سازه­های تنظیم و تحویل آب در شبکه­های آبیاری و زهکشی از مباحث مهم  آبیاری است. تعیین روابط بین پارامترهای هیدرولیکی این سازه­ها، تصمیم­گیری و مدیریت دقیق­تر را امکان­پذیر می­سازد. در این تحقیق، با استفاده از یک روش آنالیز ابعادی، رابطه­ای بدون بعد برای دبی دریچه­های قوسی به دست آمد. این رابطه، دبی جریان را به عمق آب بالادست، عرض دریچه، و بازشدگی دریچه ربط می­دهد و به تعیین یا تخمین ضریب دبی، که تعیین آن مشکل است، نیازی نیست. برای به دست آوردن رابطة مورد نظر از یک سری داده­های آزمایشگاهی اندازه­گیری شده با محدوده دبی 30 تا 320 لیتر در ثانیه استفاده شد و پس از برازش بهترین منحنی ممکن بر این داده­ها، نتیجه با سه سری دادة اندازه­گیری شدةصحرایی با محدوده دبی 11/0 تا 240 متر مکعب بر ثانیه مقایسه گردید. نتایج نشان می­دهد که رابطة به­دست آمده دارای متوسط خطای تخمین دبی 6/2 درصد وخطای استاندارد 3 درصد است و تطابق خوبی با داده­های اندازه­گیری شده صحرایی دارد و بنابراین می­تواند به عنوان ابزار مناسبی برای تعیین دقیق دبی دریچه­های قوسی و در نتیجه مدیریت بهتر شبکه­های آبیاری دارای این سازه (مانند شبکه آبیاری و زهکشی درودزن فارس) استفاده قرار شود.