برنامه‌ریزی استراتژیک توسعه استان لرستان بر پایۀ هویت رقابت‌پذیر منطقه‌ای

نویسندگان

1 دکترای جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

2 استاد جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

3 دکتری جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

doi
10.22067/jgrd.2021.47550.0
چکیده

اهداف پژوهش حاضر عبارت‌اند از: 1- شناسایی موقعیت استان لرستان در ابعاد گردشگری و کشاورزی در مقایسه با رقبا (استان‌های کرمانشاه، کردستان، همدان، خوزستان، ایلام، اصفهان، مرکزی) در بحث رقابت­پذیری منطقه­ای با توجه به منابع و قابلیت­های درونی استان؛ 2- مشخص کردن عوامل کلان محیطی تأثیرگذار بر توسعه استان لرستان؛ 3- ترسیم نقشه راهبردی تناسبی که نشان‌دهنده میزان تناسب راهبردی بین منابع و پتانسیل­های استان لرستان با عوامل کلان محیطی و اهداف تعیین‌شده در سند چشم­انداز توسعه استان است. برای تدوین راهبردی توسعه و تشریح اهداف، منابع، توانایی­ها و عوامل کلان محیطی از تکنیک تحلیلی Meta-SWOT استفاده شد. داده­ها و اطلاعات موردنیاز به روش اسنادی و پیمایشی (پرسشنامه­ای) تهیه شد. افراد نمونه 40 نفر از کارشناسان در دو حیطه کارکنان ادارات مرتبط و پژوهشگران دانشگاهی بودند که به روش هدفمند انتخاب شدند. اعتبارات اختصاص ‌یافته به استان لرستان در نهادهای قانون‌گذار، مدیریت کلان کشور، تحریم­های بین­المللی، سرمایه­گذاری نکردن بخش خصوصی، نگاه قومیت­گرا در استان و تبلیغات منفی، به‌عنوان مهم­ترین عوامل تأثیرگذار بر توسعه لرستان هستند. در بحث رقابت‌پذیری منطقه­ای در بعد گردشگری، استان­های اصفهان با امتیاز 4 از 5 امتیاز ممکن و کرمانشاه با امتیاز 3، به‌عنوان مهم­ترین رقبا شناسایی شدند و در بعد کشاورزی استان­های خوزستان با امتیاز 80/3 و کرمانشاه و اصفهان با امتیاز 3 از 5 امتیاز ممکن، به‌عنوان مهم­ترین رقبای منطقه­ای برای لرستان شناسایی شدند. با توجه به منابع و قابلیت‌های موجود استان لرستان در ابعاد گردشگری و کشاورزی، این استان می­تواند با برنامه­ریزی و مدیریت مناسب، در سال نهایی سند توسعه کشور یعنی 1408 در جایگاه مناسب­تری از لحاظ توسعه در منطقه قرار گیرد.