فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

از گذشته تاکنون اين سؤال مطرح بوده که آيا مي‌توان متني را از زبان واسطه ترجمه کرد و اصولاً آيا چنين ترجمه‌هايي قابل‌اطمينان است؟ برخي از صاحب‌نظران در صحت اين‌گونه ترجمه‌ها ترديد کرده‌اند. در اين مقاله نويسنده به نقد رويکرد ترجمه از زبان واسطه مي‌پردازد و بر همين اساس، کتاب «عيسي پسر انسان» ترجمة «موسي بيدج» را بررسي مي‌کند. کتاب «عيسي پسر انسان» با عنوان اصلي “Jesus the son of man“ يکي از آثار اديب نامدار لبناني، جبران خليل جبران است که به زبان انگليسي نوشته شده‌است. بيدج در شناسنامة ترجمة خود، ادعا کرده اين کتاب را از متن انگليسي ترجمه نموده‌است. اين مقاله درصدد پاسخ‌دادن به اين سؤال است که آيا بيدج به‌راستي اين کتاب را از زبان انگليسي ترجمه کرده يا وي آن را با واسطه و از زبان عربي به فارسي برگردانده‌است؟ براي پاسخ به اين سؤال، نمونه‌هايي از ترجمة بيدج را در سه مبحث يعني «ترجمة غيرمستقيم، اضافات و لغزش‌ها»، بررسي و تحليل مي‌کند و درنهايت به اين نتيجه مي‌رسد که بيدج اين کتاب را يا از زبان عربي به فارسي برگردانده، يا اينکه آن را از اصل انگليسي آن ترجمه کرده اما از ترجمة عربي کمک زيادي گرفته، به‌گونه‌اي که آثار آن در ترجمة وي به‌وضوح قابل‌مشاهده‌است. چراکه گاه مترجم از زبان واسطه به طور ناخودآگاه تحت تأثير انحرافات ترجمة اول قرار مي‌گيرد.