چگونگی توزیع رطوبت در خاک اطراف قطره‌چکان‌های زیرسطحی در بافت‌های مختلف خاک

نویسندگان

1 استادیار گروه مهندسی آب دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران

2 استادیار گروه مهندسی آب دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران

3 دانشجوی کارشناسی ارشد آبیاری و زهکشی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان،گرگان، ایران

4 دانشیار بخش تحقیقات فنی و منهدسی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان، گرگان، ایران

doi
چکیده

در شرایط آب و هوایی ایران مشکل اصلی در راه افزایش تولید محصولات کشاورزی محدودیت منابع آب می­باشد. این عامل باعث روی آوردن هر چه بیش­تر به سامانه­های آبیاری تحت فشار شده است. از جمله این سامانه­ها، آبیاری قطره­ای زیرسطحی است که طراحی و مدیریت صحیح این سامانه­ها به­منظور کاهش تلفات آب و استفاده مطلوب از آب و مواد مغذی خاک، آگاهی از چگونگی توزیع رطوبت خاک از اطراف محل قطره­چکان­ها را طلب می­کند. شکل (قطر و عمق خاک خیس شده) و روند پیشروی جبهه رطوبتی در خاک به عوامل مختلفی شامل بافت و لایه­بندی خاک، همگنی خاک، شدت پخش آب، رطوبت اولیه خاک، شیب زمین و حجم آب مصرفی بستگی دارد. از این رو مطالعه­ای در زمینه چگونگی توزیع رطوبت در قطره­چکان­های زیرسطحی در دو بافت لوم و سیلتی لوم صورت گرفته است. نتایج حاصل نشان داد که رطوبت در خاک دارای بافت لوم دیرتر از بافت سیلتی لوم ظاهر می­شود. و به دلیل عمق کم نصب لوله­ها در هر دو باغ، رطوبت در سطح خاک ظاهر شد. با توجه به بافت­های خاک منطقه و پدیدار شدن رطوبت روی سطح خاک پیشنهاد می­شود عمق کارگذاری لوله­ها افزایش یابد.