فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

نجيب محفوظ يکي از پيشگامان داستان‌نويسي در جهان عرب است که موردتوجه بسياري از ناقدان بوده‌‌است؛ اما کمتر پژوهشي را مي‌توان يافت که رمان‌هاي محفوظ را از بُعد جامعه‌شناختي و با رويکرد تبيين چرايي مسائل مطرح‌شده، بررسي کند. اين نوع نقد يکي از انواع نقد بينارشته‌‌اي است که لوکاچ و گلدمن از طلايه‌‌‌‌داران آن به شمار مي‌روند. ابتدا لوکاچ موضوع «قهرمان مسئله‌دار» را، به عنوان يکي از زيرمجموعه‌هاي نقد جامعه‌شناختي، مطرح مي‌کند، سپس گلدمن مفهوم آن را توسعه مي‌بخشد و ويژگي‌هايي را براي آن برمي‌شمرد. اين مقاله با روش توصيفي ـ تحليلي تلاش دارد تا ويژگي‌هاي قهرمان مسئله‌دار را تبيين کند سپس آن را بر قهرمان رمان «اللص والکلاب» تطبيق دهد. سعيد مهران قهرمان رمان است و بر اساس نظرية لوکاچ و گلدمن فردي مسئله‌دار به شمار مي‌رود؛ زيرا قرباني شرايط اجتماعي موجود عصر خود است. او هر چه تلاش مي‌کند تا به اصلاح جامعه دست زند و از اين طريق ارزش‌هاي راستين را احيا کند، راه به جايي نمي‌برد و درنهايت محکوم به شکست مي‌شود و تسليم مي‌گردد.