بررسی اثر روش‌های مختلف کم‌آبیاری بر عملکرد و کارآیی مصرف آب ذرت علوفه‌ای

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران

2 دانشیار، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران

3 استادیار، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی، مشهد، ایران

4 استادیار، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران

5 استاد، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران

doi
چکیده

به­منظور بررسی اثر میزان آب آبیاری و روش اعمال کم­آبیاری بر عملکرد، اجزای عملکرد و کارآیی مصرف آب در ذرت علوفه­ای رقم سینگل کراس 704، آزمایشی طی سال­های 1392 و 1393 در مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی انجام شد. آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب بلوک­های کامل تصادفی در 4 تکرار اجرا گردید. تیمارهای مورد بررسی عبارت بودند از تیمار آبیاری کامل، کم­آبیاری تنظیم شده با تأمین 80 و 60 درصد نیاز آبی، آبیاری ناقص ریشه به طور متغیر (PRD) و تأمین 100، 80 و 60 درصد نیاز آبی و آبیاری ناقص ریشه  به طور ثابت و تأمین 100، 80 و 60 درصد نیاز آبی. نتایج نشان داد که اعمال کم­آبیاری سبب 14 تا 28 درصد صرفه­جویی در میزان آب مصرفی در کل فصل رشد گردید. هم­چنین با اعمال کم­آبیاری، ارتفاع بوته، ارتفاع بلال و قطر ساقه کاهش یافت. بیش­ترین عملکرد علوفه تر (میانگین 75095 کیلوگرم در هکتار) مربوط به تیمار آبیاری کامل بود. عملکرد علوفه تر در تیمار PRD متغیر و تأمین 80 درصد نیاز آبی 68837 کیلوگرم در هکتار بود که تفاوت معنی­داری در سطح 1% با تیمار آبیاری کامل نداشت. بیش­ترین کارآیی مصرف آب با میانگین 27/2 کیلوگرم ماده خشک به ازای مصرف یک متر مکعب آب، مربوط به تأمین 80 درصد نیاز آبی در تیمار PRD متغیر بود. به طور کلی، نتایج نشان داد که کاربرد روش PRD متغیر و تأمین 80 درصد نیاز آبی، ضمن صرفه­جویی در مصرف آب به­میزان 14%، باعث کاهش معنی­دار عملکرد و اجزای عملکرد ذرت نشده است.