فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

عدول از قواعد زبان معیار، روشی است که همه­ی شاعران برای آفرینشِ شعر از آن بهره­ می­گیرند. در شعر کلاسیک فارسی، فراهنجاریِ معنایی بیش‌تر برای القای بار عاطفی- انسانی، افزودن بر جنبه‌ی هنری و زیباییِ شعر و نیز ابدیّت بخشیدن به آن صورت می‌گیرد؛ از این­رو، این تمهیدِ خاص، جوهر اصلی شعر به­شمار می­رود. مولوی از شاعران بزرگی است که برای تشخّص دادن به شعر خود، ضمنِ استفاده از فراهنجاریِ معنایی، بسیاری از آن نوع فراهنجاری­ را به­طور ناآگاهانه، در زمان خود ارائه می­دهد. این مقاله بر آن است که به بررسی فراهنجاریِ معنایی در دیوان شمس بپردازد و نمونه­های برجسته­ای از این نوع فراهنجاری را نشان دهد. دستاورد تحقیق، از پرداختنِ مولانا به انواعِ فراهنجاریِ معنایی، نظیر استعاره، تشخیص، تشبیه، نماد، کنایه، پارادوکس و مجاز در دیوان شمس به­صورت گسترده و برجسته حکایت دارد. واژه‌های کلیدی: آشنایی­زدایی، برجسته­سازی، غزلیّات مولوی، فراهنجاری معنایی.