فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پیوند ادبیات و روان از روزگار کهن مطرح بوده است؛ اما تبیین دقیق و روش‌مند آن بعد از نظریه‌های زیگموند فروید، شکل گرفت. عقده‌ی ادیپ یکی از نظریه‌های مهم فروید است که در این نظریه گرایش کودک پسر به مادر و پدرکشی، طرح شده است. پژوهش حاضر، نبرد رستم و سهراب را از این چشم‌انداز، در سطحی متفاوت بر اساس مستندات و استدلال‌ها نشان می‌دهد. زال به دلیل طرد شدن از سوی سام (پدر)، غیاب پدر و عدم هم‌هویتی با او، بر عقده‌ی ادیپ خود فایق نیامده، پیوندی ناگسستنی با سیمرغ (مادر- معشوق) می‌یابد و در زندگی خود با رودابه، رابطه‌ای طبیعی و کامل ندارد. از منظر پدرکشی هم، چون سام از جاودانان است لایه‌ا‌ی دیگر از داستان با استحاله‌ی شخصیت‌ها، رخ می‌نماید و در نبرد رستم وسهراب در حقیقت ستیز زال (= رستم) با سام (= سهراب) روی می‌دهد.