تنوع ژنتیکی ارقام نخل خرما در استان‌های‌ سیستان و بلوچستان و هرمزگان با ریزماهواره

نویسندگان

1 استادیار گروه اصلاح نباتات و بیوتکنولوژی دانشگاه زابل

2 استادیار مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان هرمزگان، (بندرعباس)

3 دانشجوی کارشناسی ارشد بیوتکنولوژی دانشگاه زابل

4 استادیار گروه باغبانی دانشگاه هرمزگان

doi
چکیده

با توجه به اهمیت اقتصادی خرما، در این پژوهش تنوع ژنتیکی 14 رقم نر و 26 رقم ماده نخل خرما با استفاده از آغازگر SSR مورد ارزیابی قرار گرفت. استخراج DNA به روش CTAB انجام شد و با استفاده از 10 جفت آغازگر SSR تکثیر گردید. محصولات تکثیر شده با استفاده از ژل اکریل آمید 8% و رنگ‌آمیزی با نیترات نقره مشاهده شدند. با استفاده از نرم افزار Gene Alex6.3 نتایج مربوط به تعداد آلل مشاهده شده، هتروزیگوسیتی مشاهده شده و محتوای اطلاعات چند شکلی محاسبه شد. از روش تجزیه خوشه‌ای Nearest joining برای گروه‌بندی استفاده شد و فاصله ژنتیکی بین ارقام از طریق ضریب تشابه نی محاسبه گردید. نتایج نشان داد که محتوای اطلاعات چند شکلی از 63% برای آغازگر HQ542225‌ تا 85% برای آغازگر HQ542208 و با متوسط 77% متغیر بود. تعداد آلل در هر جایگاه از 6 تا 9 متغیر و با میانگین 6/7 بدست آمد. از 10 جفت آغازگر مورد استفاده در مجموع 76 آلل شناسایی شد که آغازگرهای HQ542208 و HQ542224 با 9 آلل بیشترین و آغازگرهای DP169 و HQ542225 با 6 آلل کمترین تعداد آلل‌ را نشان دادند. بیشترین تشابه ژنتیکی بین ارقام آلمهتری و خنیزی و کمترین میزان تشابه بین رقم ابونارنجا و سایر ارقام بود. با توجه به یافته‌های حاصل از این پژوهش، تصویر جامع‌تری از ساختار ژنتیکی ارقام نر و ماده نخل خرما بدست آمده است که استفاده از آن‌ها را برحسب مورد در برنامه بهنژادی ارقام نخل خرما ممکن می‌سازد.