بررسی مراحل نموی و امکان رویان زایی از میکروسپورآویشن‌دنایی(Thymus daenensis)

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد پژوهشکده­ گیاهان و مواد اولیه­ دارویی، دانشگاه شهید بهشتی

2 هیات علمی پژوهشکده­ گیاهان و مواد اولیه­ دارویی، دانشگاه شهید بهشتی

3 دانش آموخته کارشناسی ارشد پژوهشکده­ گیاهان و مواد اولیه­ دارویی، دانشگاه شهید بهشتی

4 هیات علمی پژوهشکده­ گیاهان و مواد اولیه­ دارویی، دانشگاه شهید بهشتی

5 هیات علمی پژوهشکده­ گیاهان و مواد اولیه­ دارویی، دانشگاه شهید بهشتی

doi
چکیده

آویشن دنایی (Thymus daenensis Celak) به دلیل داشتن تیمول بالا در اسانس به عنوان یکی از گیاهان با ارزش دارویی شناخته می‌شود. به همین جهت، اهلی کردن و ایجاد ارقام مرغوب و همگن از آن جهت کشت و تولید تجاری ضروری می‌باشد. هدف از تحقیق حاضر بررسی امکان باززایی گیاهان هاپلوئید از کشت میکروسپور این گیاه بوده است. از آنجا که بیشتر گونه‌های گیاهی در مرحله تک‌هسته‌ای نمو میکروسپور بهترین پاسخ را می‌دهند، در تحقیق حاضر ابتدا مراحل نموی میکروسپور تعیین شد. نتایج بدست آمده گواه بر این بود که غنچه‌های دارای میانگین قطر3/1 تا4/1 میلی‌متر و میانگین طول 8/3 تا 4/4 میلی‌متر حاوی میکروسپور تک هسته ای می‌باشند. به منظور القاء جنین زایی، تاثیر پیش تیمارهای مختلف دمایی (30 و 4 درجه سانتی‌گراد)، هورمونی(25، 35 و 45 پی پی ام 2,4-D) و سه محیط کشت FHG، NLN-13، B5 بر جنین زایی میکروسپور بررسی شد. نتایج نشان داد که تفاوت معنی داری بین محیط‌های القاء، پیش تیمارها و همچنین اثر متقابل محیط القاء و پیش تیمار وجود دارد. بیشترین تعداد ساختار چند سلولی در محیط NLN-13 و پیش تیمار گرما به مدت 8 روز و پیش تیمار 2,4-D با غلظت 25 پی‌پی-ام مشاهده شد. در نهایت فقط در محیط FHG و پیش تیمار گرما به مدت 8 روز جنین‌ها تا مرحله‌ی قلبی شکل نمو یافتند. مطالعات بیشتر برای افزایش ساختارهای چند ساولی و نمو جنین‌ها به گیاه هاپلوئید نیاز است.