تأثیر دور آبیاری بر توزیع‌ رطوبت و شوری در باغ‌های پسته تحت شرایط آبیاری قطره‌ای زیرسطحی (مطالعه موردی: شهرستان سیرجان استان کرمان)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گروه آبیاری و زهکشی دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

2 دانشیار گروه آبیاری و زهکشی دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

3 دانشیار موسسه تحقیقات فنی و مهندسی، کرج، ایران

4 عضو هیئت علمی موسسه تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی اصفهان، اصفهان، ایران

doi
چکیده

پسته محصولی استراتژیک با ارزش اقتصادی بالا در ایران است که در مناطق خشک با محدودیت منابع آبی و کیفیت پایین آب کشت می­شود. در سال­های اخیر، روش آبیاری قطره­ای زیرسطحی (SDI) مورد توجه ویژه کشاورزان پسته قرار گرفته است. اما با توجه به کیفیت پایین آب در اکثر مناطق تحت کشت پسته، استفاده ازاین شیوه آبیاری باعث تجمع نمک در نزدیکی سطح خاک می­شود که می­تواند منجر به کاهش عملکرد محصول شود. از طرف دیگر، چون دور آبیاری مناسب در روش  SDIبرای کنترل شوری و رطوبت خاک در زراعت پسته مشخص نیست، در این تحقیق، تأثیر دور­های مختلف آبیاری بر توزیع رطوبت، شوری و عملکرد درختان پسته 15 ساله با خاک سیلت لوم و روش آبیاری SDI با آب شور (EC=4.2 dS/m) در شرایط اقلیم بیابانی بررسی شد. دو تیمار دور آبیاری 3 و 14 روز (I3 و I14) با سه تکرار در قطعه آزمایشی یک هکتاری مزرعه­ای واقع در شهرستان سیرجان مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج نشان داد تیمارهای آبیاری اثرات معناداری روی مقدار رطوبت خاک در عمق 100-0 سانتیمتری لایه خاک داشتند و میانگین ذخیره رطوبتی تیمار I3 بیشتر بود. کاربرد بیشتر آب مصرفی در تیمار I3 باعث تجمع کمتر نمک در منطقه توسعه ریشه نسبت به تیمار I14 شد که از لحاظ آماری معنادار بود. عملکرد محصول در تیمارهای I3 و I14 به ترتیب 3/3 و 7/3 کیلوگرم در هر درخت بود که اختلاف معناداری نداشتند، اما تیمار I3 موجب بهبود صفات کیفی محصول از جمله کاهش درصد پوکی و افزایش درصد خندانی شد.