ارزیابی مدلهای هوشمند داده محور در برآورد تبخیر- تعرق مرجع روزانه در چند اقلیم سواحل جنوبی دریای خزر
نویسندگان
1 استادیار، بخش مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران
2 استادیار بخش مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران
3 کارشناسی ارشد مهندسی منابع آب، بخش مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران
doi
چکیده
در بسیاری از مطالعات تعیین میزان دقیق متغیر تبخیر-تعرق از اهمیت ویژهایی برخوردار است. مدلهای هوشمند داده محور دارای توانایی بالایی در مدلسازی پدیدههای پیچیده و غیرخطی هستند. در این مطالعه از چهار روش داده محور شامل شبکههای عصبی مصنوعی (ANN)، ماشینهای بردار پشتیبان (SVM)، مدل درختی M5 و شبکههای تطبیقی مبتنی بر سیستم استنتاج فازی (ANFIS) برای مدلسازی تبخیر-تعرق مرجع (ETo) در سه ایستگاه از اقلیمهای سواحل جنوبی دریای خزر با استفاده از دادههای بلند مدت روزانه هواشناسی بهره گرفته شد. 11 ترکیب مختلف متغیرهای هواشناسی به عنوان ورودی به مدلهای داده محور انتخاب گردید و از شاخصهای استاندارد آماری ضریب تبیین (R2)، ریشه میانگین مربعات خطا (RMSE) و شاخص توافق (DI) برای ارزیابی مدلها استفاده شد. نتایج نشان داد که مدل ANFIS-11 با RMSE بین 2/0 تا 38/0 میلیمتر بر روز دقیقترین و مدلهایی که ورودی آنها فقط سرعت باد است با R2بین 02/0 تا 39/0 و RMSE بین 35/1 تا 68/1 میلیمتر بر روز ضعیفترین برآوردها را در اقلیمهای مورد مطالعه دارند.