تحلیل خصوصیات باد در شب و روز و تأثیر آن بر عملکرد سیستمهای آبیاری بارانی
نویسندگان
1 دانشآموخته مقطع کارشناسی ارشد گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
2 استاد گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
doi
چکیده
در این مطالعه به منظور تعیین اثرات سرعتهای مختلف باد در ساعات شب و روز بر عملکرد پنج نوع آبپاش ضربهای طی دوره رشد گیاهان، با استفاده از مدلهای سری زمانی به پیشبینی مقادیر سرعت باد سه سال پیش رو در منطقه تبریز پرداخته شد و مدل ARIMA(2,0,0)(0,1,1)24 برای هر دو سری دادههای سرعت باد روز و شب مناسب تشخیص داده شد. در گام بعدی با استفاده از الگوهای توزیع حاصل از آزمایشهای مزرعهای انجام یافته برای آبپاشهای IRRILINE IR30، VYR 35 و RAINBIRD-40B و با لحاظ تأثیر همپوشانی آنها در آرایشها و ابعاد مختلف شبکه قرارگیری آبپاشها، یکنواختی پخش آب در سه کلاس سرعت باد ( 2-0، 4-2 و بیش از 4 متر بر ثانیه) طی دوره رشد گیاه مورد بررسی قرار گرفت. بعلاوه شبیهسازی الگوهای توزیع آب دو نوع آبپاش RC 130H MEGA و VYR 70 نیز با اجرای برنامه Ador-Sprinkler برای سرعتهای مختلف باد و انواع آرایش آبپاشها به انجام رسید. بر اساس نتایج، بین سرعتهای باد روز و شب در فصل بهار اختلاف نسبتاً قابل توجهی وجود داشت اما در فصل تابستان این اختلاف قابل ملاحظه نبود. در طول دوره رشد، آبیاری شبانه ضریب یکنواختی پخش آبپاشهای مورد استفاده در آزمایش را به طور متوسط 46/3 درصد نسبت به آبیاری در روز افزایش داد. در مورد آبپاشهای شبیه سازی شده نیز، مقدار این افزایش به طور متوسط 84/2 درصد بدست آمد. با توجه به نتایج بدست آمده، به طور کلی میتوان بیان نمود که آبیاری شبانه در ماههای فصل بهار به دلیل کاهش تلفات بادبردگی و در ماههای فصل تابستان به دلیل کاهش تلفات تبخیر نسبت به آبیاری در اوقات روز قابل توصیه میباشد.