فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

این مقاله با تمرکز بر تأسیس و گسترش پردیس‌های خودگردان دانشگاهی به عنوان ابزاری برای سیاستگذاری، به ارزیابی سیاست‌های خصوصی‌سازی آموزش عالی دولتی در ایران می‌پردازد. در این پژوهش با استفاده از روش تحقیق کیفی مبتنی بر فرآیند، طراحی و اجرای این سیاست بر اساس مدل چرخه‌ی سیاست و نظریه بازخورد سیاستی تحلیل شد. یافته‌ها نشان می‌دهند که سیاست تأسیس پردیس‌های خودگردان در دستیابی به اهداف اولیه‌ی خود، شامل بین‌المللی­ کردن آموزش عالی، گسترش دسترسی و افزایش پذیرش دانشجو برای پاسخگویی به نیازهای اجتماعی و علمی در حد انتظار موفق نبوده­ است. در این پژوهش تأثیرات منابعی، تفسیری و نهادی این سیاست و نیز سازوکارهای بازخورد اجتماعی-سیاسی، مالی و اجرایی آن بررسی شد. از تأثیرات منابعی، تفسیری و نهادی می ­توان به ترویج منطق بازار در دانشگاه‌های دولتی، تشویق دانشگاه‌ها به یافتن منابع مالی جدید و ایجاد تناقضات در سیاستگذاری و اجرای خصوصی ­سازی آموزش عالی نام برد. سازوکارهای بازخورد اجتماعی-سیاسی بر انحراف پردیس‌ها از مأموریت اصلی‌شان، بازخورد مالی بر نیاز دانشگاه‌ها به منابع مالی متنوع و بازخورد اداری بر نبود نظارت مناسب بر این پردیس‌ها اشاره می‌کند. نتایج نشان داد در حالی که خصوصی‌سازی آموزش عالی دولتی از طریق پردیس‌های خودگردان برخی تأثیرات مثبت مانند تنوع‌بخشی به منابع مالی دانشگاه‌ها را در پی داشته ­است، اما به نگرانی‌هایی درباره عدالت و کیفیت آموزشی منجر شده ­است. پیشنهاد می‌شود که سیاست‌های آتی خصوصی‌سازی آموزش عالی با دقت طراحی و اجرا شوند و نظارت مناسب برای ایجاد تعادل میان پایداری مالی و حفظ استانداردهای آموزشی صورت گیرد و در تدوین سیاست‌های خصوصی‌سازی در آموزش عالی دولتی، دسترسی برابر به آموزش عالی برای تمام طبقات اجتماعی تضمین شود. بر اساس یافته‌ها، سه سناریو برای آینده‌ی پردیس‌های خودگردان پیشنهاد می‌شود: حفظ وضعیت موجود، ادغام در دانشگاه‌های مادر یا تغییر جهت به سمت مأموریت‌های خاص.