تحلیل نظام دسترسی به خدمات بهداشتی _ درمانی با روش پی مدین در چارچوب رویکرد توسعه پایدار کالبدی- فضایی (مورد مطالعه: کلانشهر مشهد)
نویسندگان
1 دانشیار گروه جغرافیا، دانشگاه پیامنور، تهران، ایران
doi
10.30473/psp.2026.75319.2778چکیده
دسترسی به خدمات بهداشتی و درمانی از حقوق اولیه و جهان شمول بشر محسوب شده و هرگونه خللی در این زمینه، بهزیستی و رفاه جامعه را به خطر میاندازد. فرض اصلی این بررسی آن است که در اغلب نقاط و بهخصوص در کلانشهرها، چنین امکانی برای اغلب شهروندان فراهم نبوده و همین امر باعث میشود کسانی که به این خدمات دسترسی ندارند، خود را محروم فرض کرده و نسبت به این بیعدالتی واکنش نشان دهند. برای آزمون این فرض، این مطالعه به روش توصیفی و تحلیلی، در شهر مشهد به انجام رسید. دادههای مورد نیاز در قالب محل استقرار مراکز بهداشتی در سطوح مختلف و همچنین تأسیسات و تجهیزات مورد نیاز در آنها گردآوری شد. دادههای مورد اشاره به صورت میدانی جمعآوری و با استفاده از مدل پی مدین(P-median) تجزیه و تحلیل و به کمک نرمافزار سیستمهای اطلاعات جغرافیایی(GIS) به نقشه تبدیل گردید. یافتهها نشان داد که نه تنها مراکز بهداشتی و درمانی به شکل صحیح و دقیقی در سطح شهر مکان یابی نشدهاند، بلکه تجهیزات و تأسیسات اختصاص یافته به این مراکز، به نحوی است که شهروندان ناچارند، با صرف هزینههای مادی و زمانی زیادی، به مراکز مجهزتر مراجعه نمایند. این شرایط نه تنها نارضایتی و واکنش منفی شهروندان را به دنبال دارد، بلکه مشکلات ترافیکی، آلودگی هوا و سایر مسائل زیست محیطی را برای کل شهر زمینهسازی میکند. به همین دلیل، ضرورت دارد که در توزیع فضایی، تجهیزات و نیروی انسانی این مراکز بازنگری اساسی صورت گیرد.