رابطه توسعه مالی-توسعه تکنولوژی انرژیهای تجدیدپذیر و نقش فراوانی منابع طبیعی: سیستم مالی توسعهیافته در مقابل کمتر توسعهیافته
نویسندگان
1 دانشیار اقتصاد مالی و انرژی، دانشگاه مازندران، مازندران، ایران
doi
10.22054/jiee.2024.75297.2030چکیده
نقش سیستم مالی جهت تأمین نیاز سرمایهگذاری کلان برای توسعه تکنولوژی انرژیهای تجدیدپذیر جهت کاهش گازهای گلخانهای و امنیت انرژی بسیار با اهمیت است. رابطه بین توسعه مالی و توسعه تکنولوژی انرژیهای تجدیدپذیر تحت تأثیر ویژگیهای مختلف و ساختار اقتصادی کشورها قرار دارد. تأثیر فراوانی منابع طبیعی بر رابطه بین توسعه مالی و توسعه تکنولوژی انرژیهای تجدیدپذیر بر اساس میزان توسعه یافتگی سیستم مالی کشورها میتواند متفاوت باشد. در پژوهش حاضر، تأثیرگذاری توسعه مالی بر توسعه تکنولوژی انرژیهای تجدیدپذیر در دو گروه مختلف از کشورهای صاحب منابع طبیعی ( ۲۰ کشور توسعهیافته با سیستم مالی توسعهیافته و کمتر توسعهیافته ، ۲۵ کشور در حال توسعه با سیستم مالی توسعهیافته و کمتر توسعهیافته)، مورد بررسی قرار گرفته است. رابطه مذکور و عوامل مؤثر بر آن با استفاده از تخمین زن گشتاورهای تعمیم یافته دو مرحلهای «آرلانو و باند» و« بلوندل و باند» طی دوره زمانی 2000 تا 2021 انجام شده و صحت نتایج به دست آمده نیز با استفاده از تخمین زنهای «حداقل مربعات معمولی پویا» و «حداقل مربعات معمولی کاملا اصلاح شده» مورد تأیید قرار گرفته است. بر اساس نتایج، توسعه مالی در تمامی کشورهای مورد بررسی تأثیر مثبت بر توسعه تکنولوژی انرژیهای تجدیدپذیر داشته است. همچنین فروانی منابع طبیعی در کشورهای توسعهیافتۀ صاحب منابع طبیعی نه تنها موجب کاهش ظرفیت نصب تکنولوژی انرژیهای تجدیدپذیر نشده است، بلکه در کشورهای توسعهیافتۀ صاحب منابع طبیعی با بازارهای مالی توسعهیافته، موجب توسعه تکنولوژیهای انرژیهای تجدیدپذیر شده، بنابراین فرضیه نفرین منابع در این کشورها تأیید نشده است. پدیده نفرین منابع طبیعی در کشورهای در حال توسعه صاحب منابع طبیعی بهویژه با بازارهای مالی کمتر توسعهیافته در این دوره تأیید شده است. لذا میزان توسعه یافتگی سیستم مالی کشورهای برخوردار از منابع طبیعی یکی از مهم ترین پارامترهایی است که میتواند از بروز نفرین منابع در این کشورها جلوگیری کند.
