قراردادهای بهرهبرداری، نگهداری و تعمیرات (O&M) در صنعت نفت و گاز ایران
نویسندگان
1 دانشیار حقوق خصوصی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.
2 دکتری اقتصاد نفت و گاز- استادیار دانشکده اقتصاد دانشگاه علامه طباطبایی
3 دانشجوی دکتری رشته مدیریت قراردادهای بینالمللی نفت و گاز، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.
4 دانشیار گروه حقوق خصوصی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.
5 استادیار مهندسی عمران، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران غرب، تهران، ایران.
doi
10.22054/jiee.2023.74171.2019چکیده
همگام با تغییر نگرش وزارت نفت در سال 1397 بر واگذاری عملیات بهرهبرداری، نگهداری و تعمیرات مجتمعهای نفت و گاز به بخش خصوصی، الگوی برونسپاری و طراحی قراردادهای مطلوب این عملیات موردتوجه جدی قرار گرفت. پژوهش حاضر که حاصل این بررسیها و مصاحبه با مدیران و صاحبنظران بخش دولتی و خصوصی صنایع نفت و نیرو است، با دستهبندی این قراردادها به دو دسته مستقل و یکپارچه، قراردادهای دسته مستقل را در هفت نوع: تأمین منابع، بازرسی، بستهکاری، بستهکاری شاخصی، ترکیبی، مرحلهای و محصولمحور بخشبندی نموده و باتوجه به جهتگیری اکثر مدیران صنعت نفت، بر تنظیم قراردادهای مستقلِ بهرهبرداری، نگهداری و تعمیرات، در انتهای چرخه عمر پروژه، این نتیجه حاصلشده است که شکل مطلوب برونسپاری، نه از طریق قراردادهای مستقل، بلکه از طریق قراردادهای یکپارچه توسعه و بهرهبرداری (تولید) که در آن بهرهبرداری از ابتدا به شکل زیرمجموعه (جزئی) از قرارداد است، تحقق مییابد. در انتها با بررسی ویژگی قراردادهای یکپارچه بالادستی بهویژه الگوی قراردادهای بالادستی نفتی ایران و انواع قراردادهای پاییندستی یکپارچه مانند EPC+O&M و همچنین الگوی طرح، ساخت و بهرهبرداری انجمن فیدیک، این نتیجهگیری حاصل میشود که مطلوبترین شکل برونسپاری این عملیات از طریق قراردادهای ساخت، بهرهبرداری و انتقال و بهسازی، بهرهبرداری و انتقال شکل میگیرد