ارزیابی تاثیرات پروژه بهسازی و تعریض پیاده‌روهای خیابان‌های ملت و اکباتان در شهر تهران، با تاکید بر تاثیرات محیط‌زیستی

نویسندگان

1 دانشیار گروه برنامه‌ریزی و طراحی محیط، پژوهشکده علوم محیطی، دانشگاه شهیدبهشتی، تهران، ایران‌

doi
10.22034/eiap.2025.229959
چکیده

ازدحام انواع وسایط نقلیه در‌ محدوده خیابان‌های ملت و اکباتان که در سطح فراشهری و ملی به خرید و فروش لوازم یدکی و تزیینی خودرو اختصاص پیدا کرده است، مدیریت شهری منطقه 12 را با چالش گسترده‌ای مواجه نموده است. تهیه و اجرای پروژه بهسازی و تعریض معابر این محدوده از سوی شهرداری منطقه، به منظور ساماندهی خیابان‌های ملت و اکباتان، چالش یاد شده را مضاعف کرده و مقاومت کسبه و اصناف محلی را به همراه داشته است. هدف پژوهش حاضر، ارزیابی تاثیرات اجرای پروژه یاد شده در محدوده مورد مطالعه است. روش تحقیق مبتنی بر روش توصیفی- تحلیلی- توسعه‌ای بوده است. در گردآوری داده‌ها از هر دو شیوه اسنادی و پیمایشی بهره‌گیری شده است. در تحلیل اطلاعات از روش‌های کمی و کیفی استفاده شده است. بر اساس روش کمی، از آزمون‌های آماری توصیفی و استنباطی؛ اعم از میانگین‌گیری، ضریب بتا، و تحلیل مسیر استفاده شده است. در روش‌های کیفی نیز از تحلیل روند بهره‌گیری به عمل آمده است. جامعه آماری شامل کسبه، رانندگان وانت‌ها و کامیون‌ها، باربران محلی، عابران پیاده و مسافران، گروه متخصصان و گروه خبرگان بوده است. روایی داده‌ها بر اساس روایی سازه و صوری؛ و پایایی پرسشنامه نیز بر اساس آلفای کرونباخ انجام شد. یافته‌ها نشان داد که در صورت اجرای طرح بهسازی و تعریض معابر، به ترتیب ابعاد همکاری‌های سازمانی با 53 درصد؛ حمل و نقل پایدار با 5/51 درصد؛ سطح توسعه‌یافتگی با ۴۹ درصد؛ و تحرک جمعیت با ۴۷ درصد، بالاترین فراوانی‌ها را به خود اختصاص خواهند داد. در ادامه، ابعاد وضعیت محدوده مداخله با 5/43درصد؛ و سطح رضایت‌مندی با ۳۲ درصد جای داشتند و در نهایت، ابعاد سرمایه اجتماعی با ۳۰ درصد و آسیب‌ها و جرایم با ۲۹ درصد در پایین ترین رتبه قرار خواهند گرفت. نتایج حاصل از آزمون تحلیل مسیر نشان داد که با اجرای طرح، ابعاد حمل و نقل پایدار، همکاری‌های سازمانی، وضعیت محدوده مداخله، مدیریت تعارض‌ها و آسیب‌ها و جرایم به صورت مستقیم، و ابعاد سطح توسعه‌یافتگی، تحرک جمعیت، وضعیت رضایت‌مندی و سرمایه اجتماعی به صورت غیرمستقیم از اجرای طرح، تاثیر خواهند پذیرفت. همکاری‌های سازمانی به شکل غیرمستقیم نیز از اجرای طرح متاثر خواهد شد.