اهمیت نسبی برچسب محیط‌زیستی بر مصرف فرآورده‌‌های لبنی مطالعه موردی: شهر نور

نویسندگان

1 دانش‌آموخته دکتری اقتصاد کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع‌طبیعی، ساری، ایران

2 استاد گروه اقتصاد کشاورزی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع‌طبیعی ساری، ایران

3 استادیار گروه اقتصاد کشاورزی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع‌طبیعی ساری، ایران

doi
10.22034/eiap.2025.229968
چکیده

بسته‌بندی یک محصول، ترکیبی از عناصر گوناگون است که هر یک از آن‌ها می‌توانند در رفتار خرید مصرف‌کننده مؤثر باشند. برچسب روی بسته‌بندی هویت کالا بوده و حاوی عناصر اطلاعاتی و تبلیغاتی است. در این پژوهش، تأثیر چها‌ر نوع برچسب، قانونی (اجباری)، بازاریابی، تغذیه‌ای و ‌محیط‌‌زیستی ‌بر مصرف فرآورده‌‌های لبنی (شیر، پنیر، ماست، کره، دوغ، خامه و کشک) مورد بررسی قرار گرفت. داده‌های مطالعه از طریق پرسشگری در شهر نور استان مازندران در سال 1400 مورد بررسی به‌دست آمد. تحقیق، به‌لحاظ هدف، تحقیقی کاربردی و به ‌لحاظ نحوه اجرای پژوهش، تحقیقی پیمایشی از نوع توصیفی- همبستگی است. ابزار جمع‌آوری داده‌ها، پرسش‌نامه محقق ساخته بود که به‌روش نمونه‌گیری در دسترس بین 384 نفر از مشتریان فروشگاه‌‌های مواد غذایی توزیع شد. به‌منظور بررسی اثرگذاری اطلاعات درج روی بسته‌بندی از روش شبکه عصبی مصنوعی استفاده شد. نتایج تحقیق نشان داد که براساس ضریب اهمیت نرمال شده که به‌صورت نسبی و برحسب درصد است، اطلاعات قانونی با اهمیت 100 درصد، اطلاعات بازاریابی 6/86 درصد، اطلاعات ‌محیط‌‌زیستی ‌4/67 درصد، اطلاعات تغذیه‌ای 9/35 درصد، سن 3/19 درصد و جنسیت 5/16 درصد بر مصرف محصولات لبنی پاسخگویان تأثیر دارند. بر اساس نتایج به‌دست آمده شرکت‌‌های تولیدکننده محصولات لبنی برای فروش بیشتر باید ضمن درج اطلاعات قانونی نظیر تاریخ تولید، انقضا، محل تولید و غیره به اضافه کردن اطلاعات بازاریابی اقدام کنند. اطلاعاتی مانند قیمت، نام تجاری، لوگوی شرکت از نظر خریداران مورد توجه قرار می‌گیرد. توجه کم خریداران به اطلاعات ‌محیط‌‌زیستی ‌بر روی بسته، می‌تواند در سطح کلان نگران‌کننده باشد. لازم است با عرضه برنامه‌‌های آموزشی در رسانه‌‌های اجتماعی حساسیت خریداران را به این موضوع افزایش داد.