بررسی حقوقی سهم کشورهای حاشیه دریای خزر از منابع نفت و گاز (ارائه مدل سهم‏بری قوس یکسان برای دریای خزر)

نویسندگان

1 استادیار، گروه حقوق خصوصی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری مدیریت قراردادهای بین‏المللی نفت و گاز، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

3 رئیس گروه مطالعه و تحلیل بخش های اقتصادی/ اداره کل امور اقتصادی و دارایی مازندران،ساری،ایران

doi
10.22054/jiee.2022.68180.1929
چکیده

از نظر راهبردی، منطقه خزر به دلیل وجود ذخایر انرژی و انتقال آن به بازارهای مصرف یکی از مهم‌ترین قسمت‌های جهان در سا‏ل‏های اخیر تبدیل شده است و همین امر باعث شد تا این منطقه توجه قدر‏ت‏های منطقه‌‌ای و ابرقدرت‏های جهانی را به خود جلب نماید. پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی و افزایش تعداد کشورهای ساحلی، دیدگاه‌ها و نظرات متفاوتی راجع به رژیم حقوقی حاکم بر دریای خزر مطرح شده است. این مقاله با استفاده از مدل سهم‏بری قوس یکسان و تلفیق روش‏‏های مختلف تقسیم‏بندی، نقشه و مساحت دریای خزر را به شکلی عادلانه تقسیم نموده و در عین حال سعی شده است به اصل عدالت و انصاف توجه گردد. اینکه سهم هریک از کشورهای حاشیه دریای خزر در برداشت از ذخایر تثبیت‌شده در حامل‏های انرژی چه میزان باید باشد به‌عنوان سؤال اصلی مقاله حاضر است. نتایج نشان می‌دهد در سهم‏بری منطقه مشاع، سهم هریک از کشورها 20 درصد خواهد بود. در سهم‏بری کلی، کشور قزاقستان با (28 درصد)، ایران (23 درصد)، روسیه (22 درصد)، ترکمنستان (14 درصد) و آذربایجان (13 درصد) از مساحت دریای خزر را به خود اختصاص داده‏اند.