تحلیل تطبیقی اثرات پوشش گیاهی بر میزان انرژی حرارتی و دمای مناطق شهری (مطالعه موردی: شهرساری)

نویسندگان

1 1. دانشجوی دکترای جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، واحد چالوس، دانشگاه آزاد اسلامی، چالوس، ایران

2 گروه جغرافیا، واحد چالوس، دانشگاه آزاد اسلامی، چالوس، ایران.

3 استادیار گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، واحد چالوس، دانشگاه آزاد اسلامی، چالوس، ایران

4 استادیار گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، واحد چالوس، دانشگاه آزاد اسلامی، چالوس، ایران

doi
10.22034/eiap.2024.191713
چکیده

شهر ساری به عنوان یکی از شهرهای پرجمعیت ایران با رشد‌ فزاینده شهرنشینی روبه‌رو است که منجر به ایجاد دگرگونی‌های بسیاری در این شهر شده است. هدف تحقیق حاضر، تحلیل تطبیقی اثرات پوشش گیاهی بر افزایش انرژی حرارتی و افزایش دمای شهر ساری است. با توجه به این که تحقیق حاضر به تحلیل تطبیقی اثرات پوشش گیاهی بر افزایش انرژی حرارتی و افزایش دمای شهر ساری در سه مقطع زمانی از1378 تا 1398 پرداخته است، می‌توان گفت جامعه مورد بررسی در این تحقیق وضعیت محلی (دما و پوشش گیاهی) شهر ساری بوده است. همچنین داده‌های پژوهش حاضر در زمینه آلاینده‌های هوا مشتمل بر داده‌های لندست و سنتینل است. تجزیه و تحلیل داده‌های پژوهش حاضر مبتنی بر پردازش داده‌های ماهواره لندست و سنتینل و با استفاده از نرم‌افزارهای ArcGIS و Terrset صورت گرفته است. نتایج پژوهش حاضر نشان داد که در سه مقطع زمانی فوق، دمای سطح زمین به موازات کاهش پوشش گیاهی در شهر ساری افزایش یافته است و در سال 1378 با کمترین درجه سلسیوس از 19 تا 32 ، به میزان 23 تا 41 درجه سلسیوس در سال 1398 رسیده است و با کاهش میزان پوشش گیاهی براساس ساخت و سازها و گسترش فیزیکی شهر، درجه حرارت به میزان قابل توجه افزایش یافته است. نتایج محاسبه همبستگی بین حرارت سطح نواحی شهر ساری نشان می‌دهد بین میزان انرژی گرمایی سطح نواحی شهر ساری در سال1378 و 1398 به مقدار 47/0 همبستگی فضایی (نقطه به نقطه) وجود دارد، این بدان معناست که 053/0 از مساحت شهر ساری در طی دو دهه‌ اخیر الگوی میزان حرارت خود را تغییر داده است.