تحلیل موانع مشارکت جوامع محلی در طرحهای منابع طبیعی جهت مقابله با گردوغبار در استان خوزستان
نویسندگان
1 استادیار گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، ملاثانی، ایران.
2 استادیار گروه مهندسی طبیعت، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، ملاثانی، ایران.
doi
10.22034/eiap.2023.169999چکیده
در سالهای أخیر، گستردگی و شدت گردوغبار در نواحی جنوب غرب ایران با توجه به موقعیت جغرافیایی و شرایط اقلیمی خاص موجب شده است این پدیده یکی از عمدهترین مخاطرات زیست محیطی در این نواحی باشد و استان خوزستان به عنوان کانون اصلی گردوغبار هر ساله متحمل هزینههای سنگینی زیادی شده است. در این راستا جهت مقابله با گردوغبار پروژههای منابع طبیعی زیادی اجرا شده است. اما مشکل عمده این پروژهها عدم مشارکتهای مردمی است، بنابراین، این پژوهش با هدف تحلیل موانع مشارکت جوامع محلی در طرحهای منابع طبیعی جهت مقابله با گردوغبار در استان خوزستان انجام شد. این تحقیق از لحاظ هدف کاربردی و از لحاظ افق زمانی جز تحقیقات تک مقطعی بوده است و دادههای در یک زمانی خاص گردآوری شده است. جامعه آماری پژوهش شامل 21 نفر کارشناسان خبره در ادارات مربوطه در استان خوزستان بودند. تجزیه و تحلیل دادهها به وسیله نرمافزار Expert Choice انجام شد. نتایج پژوهش بر مبنای مقایسات زوجی نشان داد که مهمترین مرحله برای بررسی موانع مشارکت براساس مراحل مشارکت مرحله تصمیمگیری است، پس از آن مراحل اجرا، تقسیم منافع و ارزشیابی است. علاوه بر این، نتایج مقایسه گزینهها براساس تمامی معیارها نشان داد که مهمترین موانع مشارکت جوامع محلی در طرحهای منابع طبیعی جهت مقابله با گردوغبار به ترتیب شامل موانع آموزشی، موانع اجتماعی- فرهنگی، موانع اقتصادی، موانع تکنیکی و فنی است. در این راستا پیشنهاد میشود توانمندیهای جوامع محلی و فعالیتهایی که باید در مقابله با گردوغبار انجام دهند شناسایی شده و با آموزش صحیح آنها به جوامع روستایی بتوانند از این قابلیتها در جهت مقابله با گردوغبار استفاده نمایند تا مشکلات زیست محیطی را به حداقل برسانند.