عوامل موثر بر خشم اکولوژیکی و ناسازگاری محیطزیستی در بین بهرهبرداران بخش کشاورزی استان زنجان
نویسندگان
1 استادیار، عضو هیات علمی گروه کشاورزی. دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
2 استادیار، پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم، تهران، ایران
doi
10.22034/eiap.2022.158585چکیده
اولین گام کلیدی برای حفظ محیطزیست، بررسی رفتارهای ناسازگار مبتنی بر استخراج بیشتر منابعطبیعی است. کشاورزان و به ویژه کشاورزان معیشتی، شاهدان نزدیک و تحت مخاطره جدی تغییرات اقلیمی هستند که در مواجهه با این اختلالات اقلیمی نوظهور برای امرار معاش تلاش میکنند و جه بسا اگر زیست بوم کسب و کارشان تحت تاثیرات منفی تغییرات اقلیمی باشد و امنیت شغلی آنها حفظ نشود به سوی استخراج بیشتر منابعطبیعی و در نتیجه تشدید تغییرات اقلیمی پیش بروند. این مطالعه با هدف بررسی پیشرانهای رفتارهای ناسازگار شامل اثر تجربه تغییر اقلیم بر اختلالات اقتصادی و اجتماعی و سپس خشم اکولوژیکی به روش توصیفی همبستگی اجرا شده است. جامعه مورد مطالعه بهرهبرداران بخش کشاورزی استان زنجان بودند که نمونهگیری از آنها به روش طبقهای چند مرحلهای انجام شد. حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران 265 نفر برآوردشده است. برای اندازه گیری متغیرهای تحقیق از پرسشنامه استفاده شد که روایی آن با استفاده از نظر متخصصان و پایایی آن با استفاده از یک پایلوت تست بررسی و تایید شد. نتایج این پژوهش نشان میدهد کشاورزانی که در معرض اثرات تغییرات اقلیمی بیشتری بودند، اختلالات اقتصادی و اجتماعی بیشتری را تجربه نمودند که سبب شکلگیری خشم اکولوژیکی، افزایش رفتارهای ناسازگار محیطزیستی و تمایل به استخراج بیشتر منابع طبیعی شده بود. بنابراین با توجه به خسارات تحمیلی وارده بر محیطزیست و منابعطبیعی و اثرات منفی آن بر تشدید تغییر اقلیم ناشی از این شرایط پیشنهاد میشود: جهت جلوگیری از شکلگیری رفتارهای ناسازگار، کنترل خشم اکولوژیکی و کاهش اختلالات اجتماعی- اقتصادی متاثر از تغییرات اقلیمی، اقدامات لازم در راستای سازگاری، توانمندسازی و تابآوری بخش کشاورزی و کشاورزان در مواجه با بحرانهای تغییر اقلیم در اولویت تصمیمسازیها و برنامهریزیهای استراتژیک دولت برای حفظ امنیت و پایداری محیطزیست قرار گیرد.
