تحلیل تأثیر منبع کنترل، تجربه حسابرسی، وظیفه‌شناسی و پیچیدگی وظیفه بر قضاوت حرفه‌ای حسابرسان

نویسندگان

1 استادیار، گروه حسابداری، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه میبد، میبد، ایران.

2 دانشجوی دکتری حسابداری، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران.

doi
10.22034/jpar.2025.2067192.1447
چکیده

در محیط پیچیده امروزی، قضاوت حرفه‌ای حسابرسان نقشی اساسی در شفافیت گزارشگری مالی ایفا می‌کند. این پژوهش با هدف بررسی تأثیر منبع کنترل، تجربه حسابرسی، وظیفه‌شناسی و پیچیدگی وظیفه بر قضاوت حرفه‌ای حسابرسان در بین شرکا و مدیران فنی شاغل در مؤسسات حسابرسی ایران انجام شده است. داده‌های پژوهش از طریق توزیع الکترونیک پرسشنامه در بین ۲۶۰ نفر از شرکا و مدیران فنی شاغل و با استفاده از روش نمونه گیری دردسترس در سال ۱۴۰۳ گردآوری شد. تحلیل داده‌ها با مدل‌سازی معادلات ساختاری و نرم‌افزار Smart PLS انجام گرفت. نتایج پژوهش نشان داد که تجربه حسابرسی و وظیفه‌شناسی اثر مثبت و معنادار و منبع کنترل اثر منفی و معناداری بر قضاوت حرفه‌ای دارد، در حالی‌که پیچیدگی وظیفه اثر معناداری بر قضاوت حرفه ای حسابرسی نداشت. یافته‌های پژوهش ضرورت توجه مؤسسات حسابرسی به تجربه و وظیفه‌شناسی در فرآیندهای استخدام و آموزش منبع کنترل درونی را برجسته می‌کند.ا ین پژوهش مدلی جامع برای بررسی عوامل روان‌شناختی، تجربی و شخصیتی مؤثر بر قضاوت حرفه‌ای ارائه می‌دهد. همچنین، یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که تقویت منبع کنترل درونی حسابرسان (افزایش اعتماد به نفس و استقلال در تصمیم‌گیری) و کاهش وابستگی آنها به عوامل بیرونی، راهکاری مؤثر برای بهبود کیفیت قضاوت حرفه‌ای محسوب می‌شود.