فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

انحراف از سطح بهینه مسئولیت اجتماعی شرکت‌ها می‌تواند موجب بروز ریسک‌های اطلاعاتی و عملیاتی شود و با افزایش پیچیدگی‌های مالی و مدیریتی، هزینه‌های نمایندگی را نیز افزایش دهد. در این میان، تغییر مدیرعامل به عنوان یکی از پیامدهای رفتار غیربهینه در زمینه مسئولیت اجتماعی، می‌تواند ریسک درک‌شده از سوی حسابرسان را تحت تأثیر قرار داده و در نتیجه هزینه حسابرسی را افزایش دهد. پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر انحراف از سطح بهینه مسئولیت اجتماعی بر حق‌الزحمه حسابرسی با تاکید بر نقش میانجی‌ تغییر مدیرعامل انجام شده است. پژوهش حاضر از نوع کمّی و با طرح پژوهش توصیفی-همبستگی صورت گرفته است. به منظور آزمون فرضیه‌ها، از اطلاعات ۱۴۸ شرکت پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران طی بازه زمانی ۱۳۹۲ تا ۱۴۰۲ استفاده شد و داده‌ها با بهره‌گیری از رگرسیون چندگانه و لجستیک تحلیل گردید. نتایج پژوهش نشان داد که انحراف از سطح بهینه مسئولیت اجتماعی موجب افزایش حق‌الزحمه حسابرسی و احتمال تغییر مدیرعامل می‌شود. با این حال، نقش میانجی تغییر مدیرعامل در این رابطه تأیید نشد. این نتیجه احتمالاً ناشی از ضعف ساختاری افشای مسئولیت اجتماعی و نبود استانداردهای کافی گزارشگری در شرکت‌های ایرانی است، به طوری که اطلاعات لازم درباره تأثیر تغییرات مدیریتی بر فرآیند حسابرسی به شکل شفاف در اختیار حسابرسان قرار نمی‌گیرد؛ بنابراین حسابرسان بیشتر بر ریسک‌های عملیاتی و کیفیت گزارشگری مالی تمرکز می‌کنند. این پژوهش بر ضرورت تعادل در فعالیت‌های مسئولیت اجتماعی به‌عنوان عامل کلیدی کاهش ریسک و هزینه‌های نمایندگی تأکید داشته و توصیه می‌کند مدیران، حسابرسان و سرمایه‌گذاران این موضوع را در تصمیم‌گیری‌ها لحاظ کنند.