کاربرد روش فرآیند تحلیل شبکه‌‌ای و دلفی فازی در امکان‌‌سنجی و تبیین ظرفیت کالبدی- فیزیکی توسعه پایدار محیط‌زیستی شهری

نویسندگان

1 استادیار، گروه جغرافیا، واحدچالوس،دانشگاه آزاد اسلامی چالوس، ایران

2 استادیار، گروه جغرافیا، واحدچالوس،دانشگاه آزاد اسلامی چالوس، ایران

3 دانشجوی دکتری گروه جغرافیا، واحدچالوس،دانشگاه آزاد اسلامی چالوس،ایران

4 استادیار، گروه جغرافیا، واحدچالوس،دانشگاه آزاد اسلامی چالوس، ایران

doi
چکیده

اهمیت توسعه پایدار محیط‌‌زیستی در روند توسعه شهری، استفاده بهینه و صحیح از ظرفیت کالبدی و فیزیکی در مناطق مختلف آن به ویژه در محلات برای دستیابی به مدیریت شهری بسیار حایز اهمیت است. از این‌‌رو این پژوهش برای بررسی کارایی روش فرآیند تحلیل شبکه‌‌ای و دلفی فازی در امکان‌‌سنجی و تبیین ظرفیت کالبدی- فیزیکی توسعه پایدار محیط‌زیستی شهری، در استان مازندران، شهر ساری انجام پذیرفت. بنابراین، پس از استخراج عوامل موثر در امکان‌‌سنجی و تبیین ظرفیت کالبدی‌‌– فیزیکی توسعه پایدار محیط‌‌زیستی شهری از مطالعات متعدد در این حوزه، اقدام به غربال‌سازی و تایید آن توسط خبرگان با استفاده از روش دلفی فازی شد. سپس با استفاده از روش تحلیل عاملی اکتشافی در قالب شاخص و زیرشاخص طبقه‌‌بندی و غربال‌سازی انجام شد و در ادامه با استفاده از تحلیل عاملی مدل ایجاد شده مورد تایید قرار گرفت. در این پژوهش از نظرات 146 نفر از کارشناسان و متخصصان این حوزه جهت بررسی موضوع در فرآیند تحلیل عاملی اکتشافی استفاده شد. سپس با استفاده از روش فرآیند تحلیل شبکه‌‌ای (ANP) و با محوریت نظر خبرگان، وزن‌‌دهی شاخص‌‌ها و زیرشاخص‌‌ها انجام و با استفاده از روش دیمتل (DEMATEL) میزان تاثیرپذیری و تاثیرگذاری عوامل بر یکدیگر و همچنین روابط بین آن‌‌ها محاسبه شد. نتایج این مطالعه نشان داد که بین پایداری محلات شهر و کیفیت محیط‌‌زیست شهری رابطه معنادار و همبستگی مثبت و بین پایداری محلات شهر و قدمت محلات در روند توسعه شهری رابطه معنادار و همبستگی منفی وجود دارد.