تبیین ارزیابی راهبردی محیط زیستی در سیاستهای توسعه شهری (مطالعه موردی: شهرستان کرمانشاه)
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای شهرسازی، گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران
2 دانشیار، دانشکده محیطزیست، پردیس فنی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
3 استاد، گروه شهرسازی، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
doi
چکیده
با توجه به اهمیت ارزیابی راهبردی محیطزیستی در اسناد سیاستگذاری توسعه، هدف پژوهش غربالگری سیاستهای توسعه در شهرستان کرمانشاه و ارایه الگویی تلفیقی از اصول و معیارهای پایداری است. رویکرد پژوهش کاربردی و معطوف به روشهای تحلیلی ارزیابی راهبردی محیطزیستی و تحلیل سلسلهمراتبی AHP است. در این فرآیند 9 سیاست از تحلیل محتوای طرحهای فرادست شهرستان کرمانشاه استخراج، غربالگری، تحلیل اصول و معیارها در قالب پرسشنامه به تعداد 18 نفر از کارشناسان و صاحبنظران مرتبط با مسایل توسعه و محیطزیست در شهرستان کرمانشاه که با روش نمونهگیری گلوله برفی انتخاب شدند، جهت وزندهی و ارزشگذاری انجام شد. یافتهها پس از مرحله غربالگری نشان داد که سیاست توسعه صنایع بزرگ و سنگین (پالایشگاه و پتروشیمی) برای انجام ارزیابی راهبردی محیطزیستی در اولویت است. برآیند اصول و معیارها توسط نرمافزارChoice Expert تجزیه و تحلیل شد و اصول و معیارهای توسعه اقتصادی محلی و خودکفا با وزن نهایی 040/1 و تعیین اراضی بر اساس قابلیت و توان اکولوژیکی با وزن نهایی 862/0 بالاترین امتیاز و تمرکززدایی از ساختار اداری با وزن نهایی 009/0کمترین امتیاز را دارد. با وجود اینکه اتخاذ این سیاست سبب توسعه نسبی شهرستان کرمانشاه شده و طبق نتایج ارزیابی راهبردی محیطزیستی تحقیق هر چند از بعد اجتماعی، اقتصادی، نهادی حایز اهمیت است و آثار و پیامدهایی در توسعه اقتصادی محدوده دارد ولی آثار و پیامدهای عدم توجه به ملاحظات محیطزیستی و توان اکولوژیک حوزههای استقرار صنایع بزرگ در درازمدت منجر به کم کردن آثار اجتماعی، اقتصادی و نهادی میشود.