واکاوی و تحلیل موانع مقاومسازی مساکن فرسوده شهری در برابر مخاطرات (مطالعه موردی: شهر ارومیه)
نویسندگان
1 استادیار گروه جغرافیا و برنامهریزی شهری دانشگاه پیام نور
doi
چکیده
به نظر میرسد که میزان آسیبپذیری مساکن فرسوده شهرها و مخصوصاً در کلانشهرها، صرف نظر از قدمت ساخت، ناشی از عوامل متعدد اجتماعی، اقتصادی، مدیریتی، محیطی بوده که نیازمند بررسی است؛ بنابراین هرگونه برنامهریزی برای مقابله با مخاطرات بایستی با در نظر گرفتن این عوامل باشد. پژوهش حاضر با هدف بررسی موانع مؤثر بر مقاومسازی مساکن فرسوده موجود در مناطق پنجگانه شهر ارومیه انجام شده است. نوع تحقیق اکتشافی و روش بررسی آن توصیفیـتحلیلی بوده است. در مجموع 35 شاخص جهت بررسی موانع مقاومسازی مساکن فرسوده انتخاب شده است. جامعه آماری پژوهش شامل 53254 سرپرست خانوار ساکن در مساکن فرسوده است. از طریق منابع اطلاعاتی شهرداری ارومیه، کدپستی این افراد دریافت شده و با استفاده از روش نمونهگیری تصادفی ساده و از روی کد پستی خانوارها، 383 نفر به عنوان حجم نمونه انتخاب شده است. انتخاب حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران به دست آمده است که حجم آن 383 نفر برآورد شده است. جامعه نمونه به صورت تصادفی ساده و از بین سرپرستان خانوادهها انتخاب شده است. روایی صوری پرسشنامه با کسب نظر اساتید و کارشناسان و ضریب پایایی بخشهای مختلف پرسشنامه با استفاده از فرمول آلفای کرونباخ، 874/0 الی 894/0 محاسبه شد. نتایج تحلیل عاملی منجر به تقلیل متغیرها به چهار عامل معنیدار شد که به ترتیب عبارتاند از عامل اقتصادی، مدیریتی، اجتماعی و محیطی. همچنین یافتهها نشان داد که عامل اقتصادی به تنهایی 07/85 درصد از موانع مقاومسازی را تبیین میکند. در مجموع چهار عامل فوق قابلیت تبیین 17/94 درصد موضوع را دارند. همچنین نتایج مدل تاپسیس فازی و تحلیل فضایی مناطق پنجگانه نیز نشان داد که به ترتیب مناطق 1، 2، 3، 5 و 4 در رتبههای اول تا پنجم قرار دارند. لذا با توجه به یافتهها، لزوم تهیه و اجرای برنامههای مقاومسازی با رویکرد حمایتهای مالی را جهت مقاومسازی مساکن شهر ارومیه اهمیت دارد.