فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ماهیت پیچیده ارزیابی توسعه پایدار نیاز به توجه توامان به ابعاد محتوایی و رویه‌ای را امری ضروری و اجتناب‌ناپذیر ساخته است. به این مفهوم که در کنار توجه به ابعاد محتوایی و مفاهیمی که از بررسی متون نظری استخراج می‌شوند و به شکل شاخص‌ها و معیارهای ارزیابی توسعه نمود پیدا می‌کنند، لازم است روش‌هایی که در ارزیابی توسعه پایدار مطرح می‌شوند را نیز مدنظر قرار داد و از طریق تجزیه و تحلیل فرصت‌ها و محدودیت‌های آن‌ها و با توجه به اهداف پژوهش روش بهینه را از میان آن‌ها و یا از طریق تلفیق آن‌ها انتخاب نمود. اگرچه در قالب سند تفصیلی برنامه ششم کشور تلاش شده تا ‌مهم‌ترین ‌سیاست‌گذاری‌های‌ توسعه کشور بین سال 1396 تا 1400 تدوین شود، امّا با وجود بحران‌های اقتصادی، اجتماعی، حکمروایی- مدیریتی و محیط‌زیستی لازم است میزان پایبندی این سند به اصول توسعه پایدار را به معرض آزمون گذاشت تا مشخص شود از یک طرف در سیاست‌گذاری‌های این سند نسبت به کدام ابعاد و شاخص‌های توسعه پایدار توجه بیشتری صورت گرفته و از طرف دیگر کدام ابعاد و شاخص‌‌ها در این سند نادیده انگاشته شده‌اند؟ در جهت پاسخ‌گویی به این سوال‌ها از تلفیق دو روش دلفی به منظور امتیازدهی به شاخص‌ها و ماتریس ICOLD در جهت تبدیل نتایج کیفی ارزیابی به نتایج کمی استفاده شده است. نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که سند تفصیلی برنامه ششم به تمام شاخص‌ها و ابعاد توسعه پایدار توجه یکسانی نداشته و در حالی که بر حمایت از گروه‌های محروم و مبارزه با فقر، کیفیت هوای محیط و کاهش آلاینده‌های هوا به ویژه CO2 و حفظ کیفیت و دسترسی به آب شیرین و سالم تاکید دارد، نسبت به دسترسی عمومی به خدمات و به ویژه پهنه‌های سبز، حفاظت از دریاها و مناطق ساحلی توجه کمتری را مبذول می‌دارد.