به سوی طراحی شهری کم کربن مبتنی بر روش تحلیل یکپارچه منابع تولید کربن (مورد مطالعه: شهر سمنان)

نویسندگان

1 گروه طراحی شهری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس

2 گروه طراحی شهری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس

doi
چکیده

امروزه با گسترش شهرنشینی زندگی شهرنشینان با مشکلات بسیاری ازجمله آلودگی هوا مواجه شده ‌است. فرم شهر عامل مهمی در جهت هدایت جریان آلاینده‌ها به شمار می‌آید که این موضوع نقش طراحی شهری را در بهبود کیفیت هوا پررنگ‌تر نموده ‌است. گام نخست در راستای دستیابی به مفهوم ارتباط فرم شهر و کیفیت هوا، بررسی موقعیت عناصر اصلی شهر است که نقش تعیین‌کننده در شکل‌گیری فرم شهر دارند و به علاوه در آلودگی هوا نیز تاثیر گذارند. این عناصر عبارتند از واحدهای مسکونی، واحدهای صنعتی و بزرگراه‌ها. از این‌رو در پژوهش حاضر با در نظر گرفتن سمنان به‌عنوان یکی از شهرهای مهم ایران که از لحاظ جنبه‌های معماری و اقلیمی همواره مورد توجه بوده ‌است، به بررسی پیرامون میزان تولید کربن منتشر شده در این شهر از سه منظر واحدهای مسکونی، واحدهای صنعتی و وسایل نقلیه موتوری پرداخته شده ‌است. در ‌این ‌راستا از میان مدل‌ها و ابزار تحلیلی شناسایی‌شده، مدل Gauss و مدل Caline4 انتخاب شده ‌است. با استفاده از داده‌های به‌دست ‌آمده از مدل‌های مذکور میزان پراکنش گاز کربن‌دی‌اکسید از واحدهای مسکونی در محدوده مورد مطالعه و بزرگراه مجاور آن و همچنین کارخانه فروسیلیس محاسبه شده ‌است. نتایج حاصله نشان می‌دهد که این شهر در محاصره واحدهای آلاینده قرار دارد و تمرکز فعالیت‌های صنعتی و بزرگراه‌ها در مجاورت شهر منجر به گسترش نفوذ کربن به مناطق مسکونی شده ‌است. از سوی دیگر محاسبه میزان کربن انتشار یافته از مناطق مسکونی نشان می‌دهد که طراحی‌های نامتناسب با اقلیم منجر به افزایش سطح مصرف سوخت‌های فسیلی و به تبع افزایش سطح انتشار کربن، شده ‌است.